Dışişleri işini yapabilmeli


19.8.2018 - Bu Yazı 249 Kez Okundu.
Yorum : 0 - Onay Bekleyenler : 0

 ABD ile ilişkilerde Brüksel’de NATO Zirvesi marjındaki Erdoğan-Trump ikili görüşmesi nasıl olduysa çözüm yerine bunalım üretti. Ardından kimi iyi niyetli kimi işgüzar kimi de ekmeğinin peşinde arkaodacıların işleri daha da içinden çıkılmaz hale getirdiğini anladık. Şimdi bunalıma yeni çözüm yine bu defa Eylül ayındaki BM Genel Kurulu toplantısı marjında New York’ta ayarlanacak Erdoğan-Trump ikili görüşmesinde aranacakmış. Hayırlısı.

Türkiye-ABD ilişkileri ve rahip Brunson sarmalından çıkıp, ayaklarımızı bölgeye basarak bir diplomatik ceraim raporu denemesi yapalım. Yine ABD boyutunu ihmal etmeden. İki mesele var üzerimize gelen ve Ankara her ikisinin içinden de ABD’yi karıştırmadan, ABD’yi karşılayarak, ABD’yle muhatap olmadan çıkmak derdinde: İran yaptırımları ve Idlip.

Çaba o yönde olsa da, İran’a yaptırımlar ABD ile, Idlip’in akıbeti ise Rusya ile olan ilişkilerimizi, en azından Türkiye’nin bölge siyasetini sürdürmesi bakımından bir yol ayrımına getirmiş görünüyor. “Yalnız Süvarilik” ise söylem seçeneği olabilir ama benimsenebilir bir eylem seçeneği değil.

ABD İran yaptırımları konusunda Çalışma Grubu kurduğunu ve sözkonusu yaptırımlara uymayan ülkelere ikincil yaptırımlar uygulanacağını açıkladı. İran doğalgazda Türkiye’nin Rusya’nın ardından ikinci tedarikçisi. Mühlet sonu 4 Kasım’a az zaman kaldı. Ankara, kafasını yaptırımlara uymak konusunda özerk tutum ilan eden Avrupa Birliği’nin (AB) şemsiyesi altına uzatarak, yaklaşan dolu sağanağından az hasarla kurtulabilir.

Dışişleri Bakanı Çavuşoğlu’nun X. Büyükelçiler Konferansı’nda AB üyeliği hedefi (hayalini) canlandırması bu bakımdan olumlu. Türkiye’nin AB’ye ihracatının, AB’den ithalatı karşılama oranı da yüzde 90’a yakın. Türkiye’ye doğrudan yabancı yatırımın büyük kısmı da AB’den. Belki ikiyüzlülüklerinden, kendilerini sakınmak gereksiniminden neyse ama Türkiye ekonomisine destek açıklamaları da Almanya liderliğinde AB’den geldi.

Maksat krizi “fırsata çevirmek” ise halen yaşayan ölü (“zombie”) konumundaki AB üyeliği “vokasyonunun” dolaşıma sokulması önemli. Havuzun mümtaz iktidar sözcülerince Kavala ve Berberoğlu’nun serbest bırakılmaları olasılığının dillendirilmesi de o yönde bir gösterge. Ülkemizin kanun devleti olmaya zoraki geri dönüş yolunun yertaşları döşeniyor belki kim bilir? Hoş, arefeyi görüp, bayramı yapamamaya çok alışkınız.

İran yaptırımlarında bir sundurma altını AB sunuyorsa, diğer eşgüdüm seçeneği Irak. Abadi’nin ziyareti, her ne kadar Abadi henüz koltuğuna yeniden oturamamış ve otursa da icracı olması güç bir başbakan olsa da, bu bakımdan zamanlı oldu. Irak’ın, İran yaptırımlarına uyması Türkiye’den de zor, hatta olanaksız. Komşuda petrol bol. Irak Kürdistan Bölgesi (IKB) ile zamanında varılan doğal gaz anlaşmasının uygulanmasına da (sermaye bu ortamda bulunabilirse) hızla başlanabilir.

Ancak anımsayalım Bağdat, IKB’nin ikame ettiği bağlantı üzerinden kendi payı aktarılmadan Ceyhan’a akan petrolu ITP anlaşması uyarınca Paris’te kain Uluslararası Ticaret Odası’nda 2014 Haziran ayında tahkime götürmüştü. Çok kuvvetle muhtemelen Türkiye aleyhine çıkacak kararın 2019 yılı başında açıklanması bekleniyor.

Ankara bir yandan Irak Başbakanı Abadi’yi ağırlayıp, şu ortamda güncel bir meseleymiş gibi takıntı halinde “gayrımeşru referandum” vurgusu yapıyor. Diğer yandan IKB Başbakanı Neçirvan Barzani’yi önce cumhurbaşkanının göreve başlama törenine davet ediyor (ama zinhar fotograf paylaşmıyor) şimdi de keza IKB Başbakanını (“Kürtçe davetiye” vurgusuyla) AKP kongresine çağırıyor.

ABD ile ilişkilerde Brüksel’de NATO Zirvesi marjındaki Erdoğan-Trump ikili görüşmesi nasıl olduysa çözüm yerine bunalım üretti. Ardından kimi iyi niyetli kimi işgüzar kimi de ekmeğinin peşinde arkaodacıların işleri daha da içinden çıkılmaz hale getirdiğini anladık. Şimdi bunalıma yeni çözüm yine bu defa Eylül ayındaki BM Genel Kurulu toplantısı marjında New York’ta ayarlanacak Erdoğan-Trump ikili görüşmesinde aranacakmış. Hayırlısı.

Oraya gidinceye dek TSK CENTCOM’u yok sayıp, EUCOM’la istişareyi sürdürüyor. EUCOM bağlamında BALTOPS’a ilk kez gemi de veriyor, Odessa’ya liman ziyareti yapan görev gücüne de katılıyor. Dışişleri için de IŞİD’le Mücadele Özel Temsilcisi Brett McGurk diye biri yok. Şimdi heyecanla Suriye Özel Temsilcisi atanacak eski Ankara Büyükelçisi Jim Jeffrey’nin göreve başlaması bekleniyor.

Ayrıca MSB Akar yanında MİT Müsteşarı Fidan’la Moskova’ya gitti Rus mevkidaşı Şoygu’yla görüştü. ABD Savunma Bakanı Mattis de Münbiç’te ortak (anladığım kadarıyla “eşgüdümlü ama bağımsız” değil gerçekten ortak) devriyelerin günler içinde başlamasının beklendiğini basınla paylaştı. Günün sonunda diplomatlar, istihbaratçılar devletler arası ilişkileri öldürmez, işlerinin doğası gereği hayatta tutar.

İran yaptırımları ve Idlip’in akıbeti ciddi sınamalar ve kapımızdalar. Bu sınamaları yalnız süvari siyasetiyle, hele verili ekonomik daralma bağlamında, badiresiz atlatmak olanaksız. Suriye özelinde Türkiye-ABD istihbarat işbirliğinin sağlığı vurgulana geliyor. Askeri alanda CENTCOM’un yoksanması garabeti bir yana Türkiye NATO’nun Rus tehdidini ciddiye alan stratejisi içinde rolünü oynamayı sürdürdüğü görülüyor. Tepesine binile binile neredeyse toprağa gömülen Dışişleri’ne de bari yerin altında köklere damla sulama yapma olanağı tanınsa yararlı olacak.

 
.

Facebook Yorumları

Kod8
23.9.2018
Idlip'te Türk-Rus mutabakatı
19.9.2018
Irak'ta ABD-İran mücadelesi
17.9.2018
Idlip, saha ve masa
12.9.2018
Tahran vodvili ve sonrası
10.9.2018
Idlip'in galat-ı meşhuru
6.9.2018
Idlip'in isimsiz şehidi
3.9.2018
Al Idlip'i ver Tel Rifat'ı
29.8.2018
Irak Türkmenleri dosyası
27.8.2018
Memleketin birinde Kürtler yaşarmış
22.8.2018
Diplomata çelebilik yaraşır
19.8.2018
Dışişleri işini yapabilmeli
15.8.2018
Akbaş'ın sol bacağı ve diplomasi
12.8.2018
Hülooğğ devrinin sonu
8.8.2018
İran yaptırımlarının anlamı
5.8.2018
Ver bankeri, al papazı
1.8.2018
Putin'le geleni Putin yolcular
29.7.2018
Brunson, İdlip ve köşeden çıkmak
25.7.2018
Trump ile Putin arasında
22.7.2018
Muhalefetten beklenen
18.7.2018
Fransa harmanı ve Hırvatistan butiği
15.7.2018
Butik Hırvatistan ile büyük Türkiye
11.7.2018
İyi geceler Türkiye'm
9.7.2018
İkinci Cumhuriyet
4.7.2018
Susun, deli konuşacak
1.7.2018
Yerel seçimler: Dün değil şimdi
27.6.2018
Başkanistana hoşgeldiniz
24.6.2018
Yasaklara uygun yazı
20.6.2018
Çıldırtmaksa maksadın
18.6.2018
Gerçek seçim, fason demokrasi
13.6.2018
Dışişlerinde reformu düşünmek
10.6.2018
Kandil, Demirtaş, seçimler
6.6.2018
Münbiç yol haritası
4.6.2018
Çavuşoğlu'nun Vaşington seferi
30.5.2018
İslamcılığın tıkanışı ve tükenişi
28.5.2018
Biraz da kalkınmasak?
23.5.2018
Irak 2003-Irak 2018
21.5.2018
Seçim kampanyaları üzerine
18.5.2018
Filistin milli dava
16.5.2018
Malezya, Ermenistan, 24 Haziran filan
14.5.2018
Kürt meselesi: Sıkıldık
9.5.2018
(250+250) + 100 = 'IRAK'?
6.5.2018
Sizi cumhurbaşkanı yaptım
2.5.2018
Seçim sürecinde yine Suriye
29.4.2018
Yok baraj-Çok aday
25.4.2018
Son düzlük için Gül-Tekin kuponu
23.4.2018
Baskın seçim ve dış politika riskleri
18.4.2018
Mariano'nun sol ayağı
15.4.2018
Facebook ve bizim seçimler
12.4.2018
Açık ve yakın tehlike
8.4.2018
Çare fotoğraf diplomasisi
5.4.2018
Paketleyen, dövüşken devlet
2.4.2018
Macron, Trump, Erdoğan
29.3.2018
Avrupa: Olmadı yar...
26.3.2018
Kürtlerle hangi ortak yarınlar?
20.3.2018
Afrin'den Diyarbakır'a
19.3.2018
Alman koalisyonu, sosyal demokrasi, geleceğimiz
16.3.2018
Giden Tillerson, gelen Pompeo
15.3.2018
Lefkoşa'da bir nefes özgürlük
12.3.2018
Bir heyula dolaşıyor
8.3.2018
Irak Kürdistanı diye bir yerde
5.3.2018
Yaşasın ölüm, kahrolsun zeka*
1.3.2018
Ateşkes ve Afrin'in fethi
26.2.2018
Kürt meselesinin dışı, içi
22.2.2018
Suriye, Türkiye, ABD
19.2.2018
Suriye: Asker, sivil, savaş
15.2.2018
Savaş karşıtlığı aymazlıktır
12.2.2018
Büyükelçinin ölümü*
9.2.2018
Suriye'de resim belirginleşiyor
8.2.2018
Suriye oyun planımız
5.2.2018
Suriye: Veriler ve öngörüler
1.2.2018
Afrin, niyet ve akıbet
23.1.2018
Afrin ve sonrası
22.1.2018
Savaşa alternatif Suriye stratejisi
178.1.2018
Afrin'e müdahale yerine etkin diplomasi
14.1.2018
Demokratik cumhuriyet, halkın başkanı
10.1.2018
Ortadoğu'da sürdürülemez çelişkiler
8.1.2018
Trump, radikal İslamcılık, bölgemiz ve biz
4.1.2018
2018-Olası yangın yerleri
27.12.2017
Cumhuriyetimizin sonu
24.12.2017
Irak Kürtleri ayaklandı
22.12.2017
Dış siyaset 2018 atlası - II
20.12.2017
Dış siyaset 2018 atlası
18.12.2017
Uçurumun kıyısında
13.12.2017
Suriye'den çekilmek zamanı
10.12.2017
Kudüs ve Lozan
7.12.2017
Ortadoğu'da kartlar yeniden...
3.12.2017
Gemiyi bırak, tersaneye gel
29.11.2017
Suriye ve Kürtler
22.11.2017
Suriye'de son durum
19.11.2017
Barış çölü, akademik çöl
15.11.2017
'Slimfit' devlet
12.11.2017
Atatürk, Kürtler, Erdoğan
8.11.2017
Riyad, Tahran, Ankara
5.11.2017
Laik, çoğulcu, katılımcı cumhuriyet
1.11.2017
Mesut Barzani'den sonra
29.10.2017
Devletin fazlası, kuralın azlığı
25.10.2017
Irak Kürdistanı'nın sonu mu?
22.10.2017
Kürtler ve Türkiye
18.10.2017
Kerkük
15.10.2017
Sorun ABD vizesinden derin
11.10.2017
Idlip: 'İyi, Kötü ve Çirkin'
8.10.2017
Mam Celal'in ardından
4.10.2017
Katalunya dersleri
1.10.2017
Ovaköy/Körava ve 'İslamcı Kemalizm'
27.9.2017
Referandumdan sonra
24.9.2017
MGK bildirisi üzerine
20.9.2017
Şok, seferberlik, savaş
13.9.2017
Cumhuriyet'in tosladığı mahkeme duvarı
6.9.2017
Menzil, Kürtler, Selefilik
3.9.2017
Irak Kürdistanı’nda referandum
30.8.2017
Mezbaha 694
28.8.2017
Diplomaside büyücü yamaklığı*
23.8.2017
Dış politikamız değişiyor mu?
20.8.2017
İki Türkiye boğazlaşır mı?
16.8.2017
Komşu Kürtlerin bağımsızlığı
13.8.2017
Gülümseyin, yarın artık yakın
8.8.2017
İkinci yeni Türkiye
6.8.2017
Muhabiriniz Yoğurtçu Parkı’ndan bildiriyor
2.8.2017
Dış politikada gelecekten geçmişe
30.7.2017
Cumhuriyet Davası izlenimleri
26.7.2017
Almanya'yla krizden Cumhuriyet'e
24.7.2017
Başkanlık yarışı nasıl kazanılır?
19.7.2017
Başkanlık yarışı kazanılabilir
9.7.2017
Büyükada casuslar yuvası
5.7.2017
Adalet Yürüyüşü
26.6.2017
Suriye/Irak: IŞİD'den sonrası
21.6.2017
Irak/Suriye: Maç sonu kavgası
18.6.2017
Irak Kürdistanı’nın bağımsızlığı
14.6.2017
Macron, TINA, OHAL - Vay vay vay...
10.6.2017
İran, Katar, SA: Kalıcı sakatlığa yol açabilecek pozisyonlar
7.6.2017
Katar, Suriye, Türkiye, vs...
31.5.2017
Kadri Gürsel hapisteyken hangi dış politika?
24.5.2017
'Geleceğe kaçış' - Bis
17.5.2017
Başlamadan biten görüşme
14.5.2017
Kendi Ermeni meselem: Cemal Azmi Bey
8.5.2017
Astana sonrası Suriye
3.5.2017
Dış siyasette anlam deryası
30.4.2017
Suriye, bize Afganistan olmasın
26.4.2017
Macron: Yeni siyasetin bir filizi
23.4.2017
Sıfırlanan ana muhalefet ve yeni siyaset
19.4.2017
Hınçla ters takla?
16.4.2017
Efsaneler, gözyaşları, hariciye...
9.4.2017
Ortadoğu için bir diplomasi kılavuzu
7.4.2017
Temiz kırık mı, direnç hattı mı?
0 0
ÖNEMLİ NOT: Bu sayfalarda yayınlanan okur yorumları okuyucuların kendilerine ait görüşlerdir. Yazılan yorumlardan DÜZCE YEREL HABER GAZETESİ veya duzceyerelhaber.com hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.
Kod8
GÜNÜN YAZARLARI
Günün Yazarları



Kod8