Barış Soydan

T24



Bookmark and Share

ABD ile Swap'tan haber yok, IMF ihtimal dışı, öyleyse tek çare…


28.04.2020 - Bu Yazı 277 Kez Okundu.
Yorum : 0 - Onay Bekleyenler : 0

 Merkez Bankası başkanlarının hafta sonu açıklama yapması adetten değildir. Bu nedenle geçtiğimiz pazar (dün değil, önceki pazar) Anadolu Ajansı Merkez Bankası Murat Uysal’ın açıklamalarını servise koyunca birçok kişi şaşırdı. Önemli bir gelişme, kamuoyunun bilmesi gereken bir şey mi vardı?

Murat Uysal şöyle diyordu: "Merkez bankalarıyla mevcut işbirliğimizi güçlendirmek ve yeni swap anlaşmaları tesis etmek amaçlı görüşmeler yapıyoruz."

Ortada ciddi bir şey varmış gibi görünmüyordu. Swap anlaşması yoktu, görüşmeleri vardı… Öyleyse Murat Uysal neden pazar günü açıklama ihtiyacı duymuştu? Bunu pazartesi günü T24 yayınında ekonomist Murat Üçer'e sordum. Merkez Bankası Başkanı’nın piyasanın ateşini düşürmeye çalıştığını söyledi. Uysal piyasaya umut vermek, "Moralinizi bozmayın, yakında güzel haberler duyacaksınız" demek istemişti...

Piyasaların umuda ihtiyacı mı var? Hem de nasıl. Koronavirüs salgınının patlamasından bu yana para piyasaları yangın yeri, dolardaki yükseliş soluksuz sürüyor. Çünkü Türkiye Koronavirüs salgınına 172 milyar dolarlık kısa vadeli döviz borcu ve yetersiz döviz rezervi ile yakalandı. Geçtiğimiz hafta paylaşmıştım ama tekrarlamakta fayda var, Türkiye, kısa vadeli döviz borcu / döviz rezervleri oranında, gelişmekte olan ülkeler arasında dünyanın en kötüsü.

Bu durum, "Türkiye bu kadar borcu ödeyecek dövizi nereden bulacak?" sorusunun sorulmasına yol açıyor. Tamam, bu borcun önemli bir kısmı bankalara ait ve onlar, yüksek faizle olsa da yola devam edecek. Ama bir de reel sektör şirketleri var. Onlar ne yapacak?

Geçtiğimiz günlerde kamuoyunun pek dikkatini çekmeyen, bizim de T24’te yeterince eğilemediğimiz bir gelişme yaşandı: Vestel Nisan vadeli döviz borcunu ödeyemeyince kredi derecelendirme kuruluşu S&P tarafından "Seçici temerrüt" kategorisine alındı. Neyse ki, kısa süre sonra bu kategoriden çıkarıldı. Ama yatırımcıların içine bir şüphe düştü: Reel sektör şirketleri bu kadar borcu nasıl çevirecek?

Özet: Türkiye’nin dövize ihtiyacı var. Normalde dövizin Türkiye'ye giriş kanalları belli: Turizm, ihracat, yabancı sermaye yatırımları… Koronovirüs bu kanalları kurutmuş durumda. Turizm felç, ihracat ciddi oranda yavaşladı, kısa vadeli yabancı sermaye Türkiye’den kaçtı. O halde?

Prof. Dr. Refet Gürkaynak başta olmak üzere pek çok ciddi iktisatçı, en iyi seçeneğin IMF’den düşük maliyetle kaynak sağlamak olduğunu söylüyor. Ama gerçekçi olalım, Erdoğan yıllarca Türkiye’yi IMF’den kurtarmakla övündükten sonra bunu yapmaz. Başdanışman İbrahim Kalın, Türkiye’nin IMF defterini kapattığını söyledi bile.

Hem Türkiye başvursa bile IMF kaynak verir mi bakalım? Türkiye’nin ihtiyacı olan kaynak, IMF’nin altından kalkabileceği boyutları aşabilir. Ayrıca S-400 füzeleri meselesi çözülmemişken Amerika, IMF’nin Türkiye’ye kaynak sağlamasına onay verir mi? Evet, IMF’nin Koronavirüs salgınına özel oluşturduğu 1 trilyon dolarlık bir acil durum fonu var ama Fon yetkilileri bu kaynağın "ekonomik fundementalleri sağlam" ülkelere kullandırılacağını belirtti. Türkiye'nin bu kategoriye girip girmediği çok tartışmalı. Girmediğini düşünen analistler var.

Merkez Bankası Başkanı Murat Uysal’ın "Swap için görüşüyoruz" açıklamasına geri dönelim; yoksa Türkiye'nin aradığı döviz kaynağı Swap hattı mı?

Amerikan Merkez Bankası, Koronavirüs salgınının patlamasından sonra Avrupa’ya ve Brezilya, Endonezya gibi kendine yakın ülkelerin merkez bankalarına Swap ile dolar sağladı. Az, buz değil, Brezilya ve Endonezya merkez bankalarına bu kanaldan 60’ar milyar dolar verdi.

Türkiye Swap hattına alınırsa, "172 milyar dolarlık döviz borcu nasıl ödenecek?" sorusu ortadan kalkar. Ve TL rahat bir nefes alır. En azından bir süre için. Murat Uysal'ın pazar günü apar topar yaptığı açıklamanın anlamı işte bu. Uysal "Swap için görüşüyoruz" diyerek piyasalara umut vermeye çalışıyordu.

Ama dolar hafta içinde yine de 7 lirayı geçti. Çünkü piyasalar, Amerika ile aradaki kallavi sorunlar dururken Swap hattının açılacağına inanmadı. Nitekim araştırma kuruluşu Capital Economics cuma günü yayımladığı raporda, "Türkiye’nin talebi Amerika’da işitilmedi" yorumunu yaptı. Washington’ın S-400’lerle ilgili kallavi bir taviz koparmadan Swap hattını açacağını düşünmek safdillik olur.

Öyleyse? İktidar kaçak matbaa kurup dolar basacak değil ya, ekonomiyi döndürmek için kendi parasını, TL’yi kullanacak. Ve Türkiye’deki sınırlı dövizin sistemden kaçmasını engellemek için önlem alacak.

Şu anda yaptığı da bu. Piyasadaki para miktarı hızla genişliyor, yani para basılıyor. (Murat Üçer, nisanın başından bu yana para tabanının yaklaşık 40 milyar TL genişlediğini söyledi.) Bir yandan da para piyasasına yönelik sıkı önlemler alınıyor; bankaların Londra piyasası ile Swap yapması yasaklanıyor, Merkez Bankası’na daha fazla döviz vermeleri sağlanıyor… Türkçesi, sermaye kontrolleri uygulanıyor.

Peki iktidar, Amerika’ya göstermelik bir-iki taviz verip Swap hattının açılmasını sağlayamaz mı? Geçen hafta Reuters’a düşen bir haber bu açıdan önemliydi: "Koronavirüs salgını nedeniyle S-400'lerin aktive edilmesi ertelendi." 

S-400 aktivasyonunun ertelenmesi 60-70 milyar doların kapısını açar mı? Göreceğiz.

.

Facebook Yorumları

Emlak8
5.06.2020
Mayıs enflasyonunda Merkez Bankası’nın görmezden geldiği; JP Morgan’ın ise gözümüze soktuğu...
3.06.2020
Peak, Arçelik’ten, Tofaş’tan pahalıya gitti ama 1.8 milyar doların sadece 658 milyon doları Türkiye’ye gelebilir
2.06.2020
Cem Yılmaz’ın satılamayan villası ve bir magazin haberinde ekonominin yakın tarihi
30.05.2020
Ekonomik büyüme verisinden 5 kritik detay: Devletin tüketim harcamalarındaki rekor artış ve...
30.05.2020
Babacanlı yılların bilançosu: Ekonomide ne yaptı, ne yapamadı?
26.05.2020
AKP ekonomide de ulusalcıların dediğine geldi
24.05.2020
Altına bir gün valör, bankalara ek Swap limiti... Neler oluyor?
22.05.2020
Swap, esnetilen yabancı banka yasağı ve ekonomi yönetiminin büyük açmazı
18.05.2020
Bitcoin itirafları: Neden aldım, paramı nasıl katladım?
16.05.2020
Dolar 7 liranın altına nasıl indi?
12.05.2020
Deniz bitti mi? Erdoğan’ın ekonomide 7 seçeneği
8.05.2020
Türkiye Koronavirüs salgınına karşı ne kadar
5.05.2020
Ankara’yla Washington arasında Swap pazarlığı: Perde arkasında neler oluyor?
1.05.2020
Merkez Bankası Başkanı ne dedi, ne demek istedi? Basın toplantısının Türkçe meali...
29.04.2020
İthalatı yavaşlatan kırmızı hat kararının nedeni döviz sıkışıklığı mı?
28.04.2020
ABD ile Swap'tan haber yok, IMF ihtimal dışı, öyleyse tek çare…
21.04.2020
Türkiye ekonomisinden dünyayı korkutan 10 grafik
19.04.2020
BDDK’nın Aktif Rasyosu kararı: İktidar bir taşla 3 kuş peşinde
13.04.2020
Adını koyalım: Amerika’dan dolar istedik ve S-400 veya başka, bunun bir bedeli var
12.04.2020
Merkez Bankası’nın rezervlerindeki erime: IMF bu sefer kaçınılmaz mı?
8.04.2020
Hükûmetin paketine iki çift laf edemeyen TOBB, yiğitliği bankalara vurarak yapıyor
6.04.2020
Koronavirüs’le batan şirketler kurtarılmalı mı?
4.04.2020
20 yaş altı çalışanların boşluğunu kim dolduracak?
2.04.2020
İşsizlik Fonu’yla ilgili bilmek istemeyeceğiniz 5 şey
31.03.2020
Ekonomiye de bilim kurulu, hemen şimdi
29.03.2020
DİSK de TÜSİAD da ekonomistler de aynı şeyi söylüyor: Bu paket yetersiz, radikal önlem lazım
26.03.2020
Bankacılar ve Koronavirüs:
24.03.2020
"Virüs tersanelere-fabrikalara gelirse katliam olur"
21.03.2020
Zorunlu ücretsiz izin uygulaması patladı; çare İşsizlik Fonu ama orada da para yok!
18.03.2020
Bu koşullarda faiz indirimi yapmak, vatandaşa "bankadaki paranı dövize çevir" demek!
16.03.2020
Neden SİHA’mız var ama Koronavirüs aşısı geliştirecek bilim kuruluşumuz yok?
13.03.2020
7 soruda petrol, altın ve dolardaki depremi anlama kılavuzu
9.03.2020
Milli Piyango kulisi: Tutturma olasılığı düşürülecek; Demsa kulisi: St.Regis satışta
6.03.2020
TOBB ve TÜSİAD’ın İdlib harekatına destek verirken söylemeyi unuttuğu...
3.03.2020
Dünyada petrol fiyatı yüzde 25 düştü; Türkiye’de neden düşmüyor?
1.03.2020
2019 büyümesi: Ekonomi uçurumdan nasıl döndü? Döndü mü?
27.02.2020
Diktatör özentisinin para birimi nasıl çöktü?
25.02.2020
Doların bütün dünyada yükselmesinin 3 sebebi
20.02.2020
Altını sadece Korona değil ABD seçimi ve eksi faiz de yükseltiyor
17.02.2020
Yabancı yatırımcı Türkiye'den neden kaçıyor?
14.02.2020
Yoksa gayrimenkul bir daha iflah olmayacak mı? Japonya örneği ne diyor?
12.02.2020
Demirören pazar payı azalan Total’i OYAK’a nasıl daha pahalıya sattı?
9.02.2020
Dolar neden 6 lirayı geçti, kamu bankalarının müdahalesi neden kâr etmedi?
6.02.2020
Ortalama bir aile ömür boyu kazancının dörtte birini devlete veriyor, ne alıyor?
4.02.2020
Anadolu Grubu'nun McDonalds'ı satışı: Komplo teorileri ve gerçekler
1.02.2020
Murat Ülker yönetim kurulu başkanlığını neden devretti?
30.01.2020
Bankalara ceza: Bakanlık bu kez haklı, derdim, eğer kamu bankalarına da kesilse!
28.01.2020
Kenevir ihraç edecek, güvenli bölgeye 2 milyon göçmen yerleştirecektik...
26.01.2020
Borsaya bakıp krizin bittiğini sananları uyarayım, günah benden gitsin
21.01.2020
Ülker kurtuldu mu?
18.01.2020
İnşaatçılığa soyunan Sildavyalı sanayicinin ibretlik öyküsü
14.01.2020
Zorlu Center’dan metrekaresi 18 bin dolara ev alanlar şimdi ne düşünüyor?
10.01.2020
Peynir ekmek gibi Volkswagen satılan ülke eşekten nasıl düştü?
3.01.2020
Türkiye’nin müthiş rekabet silahı: Çin seviyesinde asgari ücret
31.12.2019
Turkcell 'en beğenilenler' listesinin zirvesinden nasıl düştü?
28.12.2019
50 milyar dolarlık 10 çılgın proje Türkiye’yi arpa boyu yol götürdü
24.12.2019
"Kredi teklifi ücreti" ve bankaların ücret-komisyon soygunu
21.12.2019
Simit Sarayı’na en çok kredi veren banka ve patronun Londra’daki yeni işi
17.12.2019
Simit Sarayı, Doğa Koleji, Temsa… Neler oluyor?
13.12.2019
Merkez Bankası’nın faiz indirimi gerekçesine inanan var mı?
10.12.2019
Doğa Koleji olayı: AKP ve özel okullar el ele fırsat eşitliğini nasıl bozdu?
6.12.2019
Ey patron, ey CEO, kendine bir sor, Erdoğan’dan farklı mısın?
3.12.2019
İmamoğlu’na kredi yasağı ve sıradaki kriz
29.11.2019
Türkiye elektrikli araçların, yapay zekanın neresinde? Aslında hiçbir yerinde
25.11.2019
TL’nin düşüşüyle AKP oylarının düşüşü arasındaki ilişki
22.11.2019
“Kriz bitiyor” diyen Garanti BBVA rüya mı görüyor?
19.11.2019
Muhalefet, şehir hastaneleri ve Telekom’u kamulaştırmaya hazırlanmalı
15.11.2019
Bütçe açığındaki önlenemeyen artış ve bürokratların kutsal mabadı
12.11.2019
Türkiye’den neden Samsung çıkmadı, çıkmayacak?
7.11.2019
KHK’yla üniversiteden kovulan rüzgâr santrali bekçisinin hikâyesi
4.11.2019
Türkiye ekonomisini batıran 100 günahın ilk 10 tanesi
1.11.2019
Şili’de 1 milyon kişiyi sokağa döken şey: Vahşi özelleştirme
29.10.2019
Son veriler ışığında: İnşaat ve emlak komadan çıktı mı?
24.10.2019
Lübnan nasıl battı?
22.10.2019
5 grafikte Türkiye ekonomisinin 5 zayıf noktası
17.10.2019
Olmayacak duaya amin: Güvenli bölgeye 1 milyon Suriyeli yerleştirmek
14.10.2019
Türkiye’nin silah ithalatı: Ambargolar ne kadar etkili olur?
7.10.2019
Resmi enflasyona inanmamak için 10 neden
3.10.2019
Güvenli bölgeye harcanacak 26.4 milyar dolardan önemli olan konu
30.09.2019
Hafta başlarken ekonomiyle ilgili bilmeniz gereken 5 şey
25.09.2019
IMF ne dedi, ne diyemedi, Erdoğan’ı nasıl eleştirdi?
16.09.2019
Devlet hayvan hastaneleri kurulmalı!
12.09.2019
Herkesin küfrettiği kızın öyküsü (veya yeni işçi sınıfı üzerine)
9.09.2019
TL, dolar ve Euro'nun kaderini belirleyecek 3 toplantı
6.09.2019
Kriz biterse öfkeli seçmen AKP'ye geri döner mi?
2.09.2019
Konut fiyatlarında dibi gördük mü? Yoksa düşüş sürer mi?
31.08.2019
İşlem ücretlerine fahiş zam yapan bankalar hangileri?
29.08.2019
Hayrola savaş mı çıktı, altın fiyatları neden yükseliyor?
26.08.2019
E hani düşecekti, dolar yine neden yükseliyor?
20.08.2019
Fikri takip: OYAK’ın İngiltere’deki 1 milyar dolarlık yatırımının kaynağı ne?
13.08.2019
Kriz raporu: Bankalar hasarlı, Koç idare ediyor, BİM mutlu
8.08.2019
Sayın Erdoğan, şehir hastaneleri ve otoyollarda yanıldınız, gelin vazgeçin
5.08.2019
Bir banka genel müdürünün sırları
30.07.2019
Doğu Avrupa ülkeleri Türkiye’yi sollayıp nasıl geçti?
26.07.2019
Erdoğan’ın planı: Faiz inerse enflasyon iner, AKP seçmeni eve döner
15.07.2019
Ali Babacan’ın krizdeki payı ne?
11.07.2019
Doların kaderini belirleyecek 3 tarih: Bugün, 25 Temmuz, 31 Temmuz
2.07.2019
AKP’nin ekonomideki son günahı: Bütçe açığı
28.06.2019
Erdoğan, İstanbul’a aktarılan parayı kesebilir mi?
24.06.2019
Türkiye'nin ve ekonominin gündemi artık erken seçim
20.06.2019
Minare kılıfa girmiyor: Sebze-meyvede zararlı kimyasal gerçeği
17.06.2019
Rusya’nın zararlı diye reddettiği ürünleri kim yiyor?
14.06.2019
AKP-burjuvazi ilişkisi: Yoksa Marx yanıldı mı?
10.06.2019
Türkiye'nin batacağı, Güney Afrika'nın çıkacağı iddiası nasıl para kazandırdı?
8.06.2019
Türkiye’den umudu kesmemek için 10 neden
3.06.2019
Asıl meseleye gelelim: 5 yıl sonra mesleğiniz para edecek mi? (2)
27.05.2019
TOBB, İSO, İTO üyelerinin işleri tıkırında! (Olmasa söylemezler miydi?)
24.05.2019
Herkes sermaye kontrollerinden söz ediyor, yoksa?..
21.05.2019
Buraya nasıl geldik: AKP’nin ekonomideki 20 hatası
0 0
ÖNEMLİ NOT: Bu sayfalarda yayınlanan okur yorumları okuyucuların kendilerine ait görüşlerdir. Yazılan yorumlardan DÜZCE YEREL HABER GAZETESİ veya duzceyerelhaber.com hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.
Emlak8



Emlak8

Aradığın Evi Bul. Emlak8.Net

Dijital Reklam Ajansı Serbay Interactive