Murat YETKİN



Bookmark and Share

Güvenli Bölge üzerine 13 güvensiz soru


22.10.2019 - Bu Yazı 762 Kez Okundu.
Yorum : 0 - Onay Bekleyenler : 0

 Bu yazıyı yazarken 17 Ekim’de Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan ile ABD Başkan Yardımcısı Mike Pence arasında varılan Suriye’de Güvenli Bölge anlaşmasında sözü edilen 120 saat, yani beş günlük sürenin son 48 saatindeydik. Geri sayım sürerken –uygulanırsa- Türkiye’nin güvenlik kaygılarını rahatlatacak ve askeri harekâtın devamına gerek bırakmayacak bu anlaşmaya nasıl, hangi koşullarda varıldığı yolunda perde arkası gelişmeler ortaya çıkmaya başladı. Bazıları gerçekten “Bu kadarı olmaz” dedirtiyor. Bu gelişmelere dair bilgileri biraz daha teyit alıp olgunlaştırarak, daha güvenli hale getirerek Erdoğan’ın 22 Ekim Salı günü, 120 saatin bitimine saatler kala Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile Soçi’de yapacağı ve ABD Başkanı Donald Trump’ın da dikkatle izleyeceği görüşme öncesinde paylaşmayı ümit ediyorum.

Ancak bu aşamada bazı soruları sormakta, Türkiye’nin karşı karşıya olduğu tabloyu anlamak bakımından fayda var.


1- Erdoğan 20 Ekim’de Güvenli Bölgeyi Cerablus’tan Irak sınırına dek 440 kilometre olarak tekrar etti. ABD’nin YPG/PKK’dan arındırmayı taahhüt ettiği 32 kilometre derinlikteki alanın uzunluğu, 9 Ekim’de başlayıp 17 Ekim’de “ara verilen” Barış Pınarı harekâtının kapsadığı Tel Abyad ile Resulayn arasındaki 120 kilometre mi, 440 km mi? ABD 120’ye 32 km alanı temizlediğinde anlaşma koşulları sağlanmış olacak, harekât duracak mı?
2- ABD 120 km uzunluğunda ve 32 km derinliğindeki bu bölgedeki YPG/PKK güçlerini 22 Ekim gece yarısına dek dışarı çıkarabilecek mi? PKK, Amerikan ordusunun sözünü dinleyecek mi? YPG/PKK’lıların –eğer vereceklerse- ağır silahları, kime nasıl teslim edeceği ve bunu kimin denetleyeceği belli mi?

Rusya ve yaptırımların payı ne oldu?

3- Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu’nun “Rusya ile konuşulacağını” söylediği alan, Barış Pınarı harekât alanının dışında, batısında Kobani (Ayn el-Arap) ile doğusundaki Kamışlı’nın da bulunduğu sınır bölgelerini mi kapsıyor?
4- İki NATO müttefiki Türkiye ile ABD arasında anlaşmaya varılmasında NATO’nun hasmı Rusya’nın kilit rolü oldu mu? Olduysa bu rol neydi?


5- Türkiye ve ABD’nin anlaşmaya varmasında Rusya’nın katkısı dışında hangi etkenlerin payı oldu? Bir gün önce, 16 Ekim’de Halkbank davasının (Hazine müdahalesini zorlaştıracak şekilde) yeniden açılması, Kongre’ye önerilen yeni yaptırımların Erdoğan ve ailesinin mal ve diğer varlıklarının tespitini talep etmesi, Suriye harekâtına malzeme ve destek veren bütün şirketleri ve bankaları kapsama almak istemesinin payı oldu mu? Bu konuların aynı 16 Ekim günü 17 Ekim görüşmelerine hazırlık yapan Türk ve Amerikan teknik heyetleri arasında tartışmaya neden olması anlaşmaya varılmasını kolaylaştırdı mı?
6- Erdoğan 16 Ekim’de Pence ile görüşmeyeceğini, herkesin muhatabıyla görüşeceğini söylerken, 17 Ekim’de Pence ile 1 saat 20 dakika baş başa görüşmeyi neden kabul etti? Heyetler arası görüşme yapılırken neden Pence ile eşit statüde masa başını paylaşırken (Türk basınının alınmadığı çekimde) fotoğraf verdi?

7- Erdoğan 19 Ekim’de Kayseri’de, ABD ile “pazarlık sünnettir” diyerek anlaştıklarını, ancak “bölgenin teröristlerden arındırılması, tahkimatlarının yıkılması” mümkün olmazsa 120 saatin “bittiği dakika” harekâtın kaldığı yerden devam edeceğini söyledi. Putin ile görüşme sürecinde ABD’den süre uzatımı talebi gelirse, ekonominin maruz kalacağı muhtemel hasarlar da dikkate alarak Erdoğan ek süre verme yoluna gidebilir mi?
8- Erdoğan, 17 Ekim’de Pence ve heyetiyle ile görüşmeye başlamadan önce Beştepe’de Dışişleri ve Güvenlik Başdanışmanı İbrahim Kalın’ın görüştüğü, Putin’in Suriye Özel Temsilcisi Aleksandr Lavrentyev’in 19 Ekim’de Beşar Esad’la görüşmek üzere Şam’a gitmiş olmasının, Çavuşoğlu’nun ima ettiği, Güvenli Bölge uzunluğunu 120’den 440 km’ye çıkarma süreciyle bir ilgisi var mı?

Tahliye edilen YPG/PKK militanları nereye gidecek?

9- Erdoğan 19 Ekim’de Kayseri’de gerekirse diğer bölgelere de askeri harekât düzenleneceğini söyledi. Suriye ordusu 16 Ekim’de Kobani’ye girdiğine ve Kamışlı kısmen Şam hükümetinin kontrolünde olduğuna göre, Esad hükümetiyle doğrudan işbirliği gerektiren 1998 Adana Mutabakatı olmaksızın bu harekâta kalkışmak mümkün olur mu?
10- Rus yetkililerin 16 Ekim’de Türkiye ve Suriye dışişleri ve savunma bakanlıkları ve istihbarat servislerini “gerçek zamanlı” olarak görüştürdüklerini ve Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov’un da aynı gün çözümün Adana mutabakatı olduğunu söylediğine göre, Putin 22 Ekim’de Erdoğan’a Esad’la şahsen barışmasa da işbirliği yapması gerektiğini mi söyleyecek?


11- YPG/PKK, Türkiye’yle anlaşmaya varan ABD’nin isteği uyarak harekât bölgesini terk etse dahi nereye gidecek? ABD askerileri ile birlikte Irak’a mı çekilecek, ABD’de aldığı maaş ve diğer yardımları Suriye kanalıyla fiilen Rusya’dan almaya başlayıp üniforma değiştirerek Suriye ordusunun bir parçası haline mi gelecek, yoksa beş yıldır ABD’den üst düzey askeri eğitim alan militanlarını yine doğrudan Türkiye’deki eylemlere mi yönlendirecek? Bu konular Rusya ile de görüşülüyor mu?
12- Sözler tutulup anlaşmaya uyulsa ve en azından 120’ye 32 km boyutlarındaki alanında Güvenli Bölge kurulsa dahi, Türkiye’deki Suriyeli göçmenlerin dönmesini sağlamak mümkün olacak mı? Erdoğan tarafından Meclis’te -440 km olursa- iki milyon civarı denilen, ancak yetkililerin 300 ila 500 bin arası için hazırlık yaptığı göçmenler için şehirler kurulmasına uluslararası hukuk izin veriyor mu, veriyorsa mali kaynak nereden bulunacak?
13- Bu konu, 30 Ekim’de Cenevre’de yapılacak Suriye Anayasa Komitesi toplantısından bir gün sonra, 31 Ekim’de Arabuluculuk Konferansı için İstanbul’a gelecek olan BM Genel Sekreteri Antonio Guterres ile Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın yapması beklenen görüşmede ele alınacak mı?

Ve bir fotoğraf sorusu

Çok mu karmaşık? Öyle. Bir de şahsen merak ettiğim bir şey var; şahsi olduğu için yukarıdaki sorulara eklemedim. Bu anlaşmaya varılmasını sağlayan ön müzakerelerde iki ismin öne çıktığı anlaşılıyor: Erdoğan’ın Dış Politika ve Güvenlik Baş Danışmanı (ki eskinin MGK Genel Sekreteri rolünde düşünebiliriz) İbrahim Kalın ile ABD’nin Suriye Özel Temsilcisi (ve eski Ankara Büyükelçisi) Jim Jeffrey. Jeffrey heyetler arası görüşmelerde yerini almış. Eminim Kalın da oradaydı, ama masanın etrafında yer verilmemiş görünüyor; en azından fotoğraflardan o anlaşılıyor. Trump’ın Ulusal Güvenlik Danışmanı Robert O’Brian’ın karşısında Dışişleri Bakanı Çavuşoğlu, ABD’nin Ankara Büyükelçisi David Satterfield’in karşısında da IMF toplantılarına gitmemesi tartışma konusu edilen Hazine ve Maliye Bakanı Berat Albayrak oturmuş. Ama dediğim gibi esasa ilişkin olmadığı için 13 soru içinde yer vermek istemedim.
Bu soruların ciddi bir kısmına yanıt verebilmeyi düşündüğüm perde arkası gelişmeleri, umarım 22 Ekim’de Erdoğan’ın Putin görüşmesinden önce paylaşabilirim.

.

Facebook Yorumları

Emlak8
16.09.2020
Trump: Erdoğan’a “korkunç” diyorlar ama benim aram iyi
15.09.2020
Erdoğan’ın en büyük şansı Macron
14.09.2020
Askerler 12 Eylül’de sola vurdu, siyasi İslâmın yolunu açtı
13.09.2020
İşler Ankara’nın kontrolünden çıkmak üzere
8.09.2020
Gündem saptırma oyununda idam cezası tuzağı
6.09.2020
Yunanistan’la savaş çıkmıyor, meraklılarına duyurulur
1.09.2020
Yunanistan’la savaşmayız da Covid’le savaş iyi gitmiyor
31.08.2020
Zaferden 98 yıl sonra yanıtını arayan kritik soru
30.08.2020
Akşener, cumhurbaşkanlığı ve “Devlet Abla” duruşu
27.08.2020
30 Ağustos’ta Dumlupınar’da olacak, Atatürk’ü anacak mı?
27.08.2020
Yunanistan şimdiden Doğu Akdeniz oyununu yitiriyor
25.08.2020
Erdoğan’a halef kim? Albayrak mı, Soylu mu, başkası mı?
22.08.2020
Beş soruda Karadeniz’de doğalgaz gerçekleri
21.08.2020
Erdoğan bir karar vermeli: ya kadınlar ya tarikatlar
18.08.2020
Trump’ın pohpohlaması ve Erdoğan’ın endişesi
17.08.2020
Erdoğan’ın Orta Doğu politikasındaki en büyük açmazı
14.08.2020
Türkiye’nin meselesi Muharrem İnce mi?
9.08.2020
Artılar hep Erdoğan’ın da eksilerden kim sorumlu?
7.08.2020
Siyasetin futbola derin müdahalesi
6.08.2020
Türkiye, istihbarat şeflerinin staj yeri gibi
4.08.2020
AK Parti zemininde beliren üç fay hattı
3.08.2020
Dış politikada bize söylenmeyenler
29.07.2020
Cumhuriyet değerlerine saldırılar ve CHP
27.07.2020
Ayasofya: duada ele alınan kılıç kime çekilecek?
24.07.2020
İşte Erdoğan’dan fesih isteyen İstanbul Sözleşmesi raporu
23.07.2020
Beklediği alkış gelmeyince Erdoğan
22.07.2020
Kadın hakları için erkekler de sesini yükseltmeli
21.07.2020
Bugün kadına şiddet, yarın nafaka, miras hakkı hedefte
20.07.2020
Ve Doğu Cephesi: Ermenistan’a Azerbaycan uyarısı
15.07.2020
Erdoğan aldanmasaydı, 15 Temmuz olmazdı
14.07.2020
HDP seçmeninin CHP ve Millet İttifakına bakışı
12.07.2020
Meral Akşener ne yapıyor, farkında mısınız?
11.07.2020
Ayasofya ibadete açılıyor. Neden şimdi? Sırada ne var?
10.07.2020
İsmailağa Cemaati ister de İstanbul Sözleşmesi kalır mı?
7.07.2020
Medya sürüldüğü dijital gettoda mı susturulacak?
5.07.2020
Erdoğan kadına şiddete karşı attığı imzadan pişman
2.07.2020
Endişe verici gelişmelere topluca bakınca tablo daha vahim
1.07.2020
İktisatçı değilim ama şu kadarını görebiliyorum
30.06.2020
Kılıçdaroğlu: Davul Erdoğan’da tokmak Bahçeli’de
28.06.2020
Yeni bakanlıklar: Erdoğan da “ver kurtul” tuzağında
25.06.2020
Yollar yürümekle aşınmaz Sayın Erdoğan
21.06.2020
AK Parti kendini inkâr ve imha sürecine mi girdi?
19.06.2020
Sürpriz Libya ziyareti: ikinci safha başlıyor
18.06.2020
Erdoğan’ın dış politikasını MHP’liler beğeniyor
16.06.2020
Virüsün canlanmasından HDP yürüyüşüne: kritik hafta
15.06.2020
Davutoğlu: önceliğim düşünce özgürlüğü olacak
12.06.2020
Bekçi Kanunu, İlker Başbuğ, Ergenekon ve Brütüs
11.06.2020
Erdoğan vurdukça CHP’li belediyeler güçleniyor
9.06.2020
Ankara’da sert tartışma: Kılıçdaroğlu, Şentop, Buldan
9.06.2020
Yoksa HDP üyelerine virüs bulaşmıyor mu?
4.06.2020
Bir istihbarat operasyonunun diplomatik perde arkası
3.06.2020
Meclis açılırken Ankara’dan siyasi ve ekonomik görünüm
2.06.2020
Endişe verici gelişmeler: İkinci Ergenekon süreci mi?
30.05.2020
Erdoğan’a iki soru: biri virüs üzerine, diğeri malum
29.05.2020
Menderes ve Bayar: bir 27 Mayıs hikayesi
27.05.2020
Davutoğlu ve Babacan: eleştiri yetmiyor, özeleştiri şart
26.05.2020
Libya raporu: Hafter, destekçilerini üzmeye başladı
25.05.2020
İzmir’deki tehlikeli kışkırtma: arkasında kimler var?
22.05.2020
Ankara’da Erdoğan’dan istediğini alma zamanı mı?
19.05.2020
Ekranlar, gazeteler de yeşil nokta ister. Neden olmasın?
18.05.2020
Artık bilim mi ağır basacak, baskıcı yönetimler mi?
15.05.2020
Cumhur İttifakı stratejik, Millet İttifakı taktik önemde
14.05.2020
İşte otellerden camilere Haziran’da normalleşme takvimi
12.05.2020
Gayrimüslim vatandaşlar hedef gösterilme endişesinde
11.05.2020
Babacan’ın “Tarikata üye misiniz?” sorusuna yanıtı
9.05.2020
Dolarda 7,25 rekoru. Neresi çok önemliydi Sayın Bakan?
7.05.2020
Yoksa Erdoğan Covid-19’dan seçim zaferi mi umuyor?
5.05.2020
İşte 65+ sokağa çıkma, okul ve AVM açılış senaryoları
3.05.2020
S-400 ve tıbbi yardım ABD ile SWAP anlaşması getirir mi
29.04.2020
Sahi, ne oldu o korona öncesi beka meselelerine?
24.04.2020
23 Nisan’a giden yolda Mustafa Kemal ve Payitaht
22.04.2020
“Milletvekillerinin Meclis’e gelmesine kimse engel olamaz”
21.04.2020
Erdoğan ve Kılıçdaroğlu’na hem iyi hem kötü haberler
18.04.2020
Koronavirüs ne zaman kontrol altına alınabilecek?
17.04.2020
Bahçeli: seçimden Çakıcı’ya her istediği olan lider
15.04.2020
En güçlü ikinci adam: istifa sonrası Soylu
13.04.2020
Soylu neden istifa etti, Erdoğan neden reddetti?
12.04.2020
Sokağa çıkma yasağı: krizin arka planı
11.04.2020
Çin’in diplomasi gurusu Fu: Korona bize acı bir ders verdi
8.04.2020
İçişleri Bakanı Soylu: “Acil Durum” yönetimine geçtik
6.04.2020
Kılıçdaroğlu’dan Erdoğan’a: Cevap vermeyeceğim, çünkü…
4.04.2020
Akşener: devletin vatandaşa vereceği 550 milyonu yok mu?
3.04.2020
İstanbul salgın üssüne dönerken Erdoğan neyi bekliyor?
1.04.2020
Cumhurbaşkanı artık bu seslere kulak vermeli
31.03.2020
Virüsü Erdoğan’ın 7 aylık maaşı mı durduracak?
30.03.2020
30 Büyükşehire valiler eliyle korona-yönetimi
25.03.2020
Korona-kriz hakkında söylenmeyenler, bilmediklerimiz
24.03.2020
Erdoğan daha neyi bekliyor? İtalya’ya, İran’a dönmeyelim
22.03.2020
Salgına hazırlıklı yakalandığımıza inanan var mı?
20.03.2020
Salgına hazırlıklı yakalandığımıza inanan var mı?
12.03.2020
Petrol savaşı, Suudi saray darbesi, Türkiye
9.03.2020
AB ile mülteciler üzerinden yeni anlaşma arayışı başlıyor
6.03.2020
Erdoğan’la Putin 5 saat bunu mu konuştular?
5.03.2020
‘Rusya’yla anlaşıp doğalgazı ucuzlatmak mümkün’
4.03.2020
Arap baharı unutulunca hesaplar Şam’dan döner
2.03.2020
Trump kilit ismi Erdoğan’a gönderiyor
1.03.2020
Rusya’yla gerilim artarken NATO hava desteği vaat ediyor
26.02.2020
Erdoğan-Putin zıtlaşması Suriye görüşmelerini çökertebilir
25.02.2020
Suriye ve Libya şehitleri gölgesinde zor diplomasi
23.02.2020
Kavala davasında aslında neler oldu?
19.02.2020
ABD, YPG’yi uyardı: Türkiye’yle çatışırsanız korumayız
18.02.2020
Türkiye’den geldiğimi duyunca Kavala’yı soruyorlar
14.02.2020
Fethullahçıları devlete CHP mi, “Bay Kemal” mi yerleştirdi?
12.02.2020
Beş şehit haberi Ankara’ya Ruslarla görüşürken geldi(*)
8.02.2020
Erdoğan’ın Van’da 33 ölüm haberine tepkisi ne oldu?
5.02.2020
Suriye’de şehit sayısı artıyor, Rusya ile gerilim
3.02.2020
İmamoğlu’nu bırakın da Erdoğan’a sorulan sorulara bakın
28.01.2020
Merkel’in ziyareti AB’yle ilişkilere yarayacak mı?
24.01.2020
Halkbank ile hatırladık: ABD ile kriz devam ediyor
23.01.2020
Ekonomi ve siyasette dipten gelen dalga
12.01.2020
Libya’da ateşkes: yine Putin, yine Erdoğan’la
7.01.2020
ABD – İran krizi Türkiye’yi nasıl etkiler?
5.01.2020
“AKP ikiz doğuruyor”: Kılıçdaroğlu
31.12.2019
Çölaşan ve Doğru’ya “FETÖ’cü” diyen yargı adalet mi dağıtıyor?
29.12.2019
Rusya: Kanal İstanbul, Montrö’yü değiştirmediği sürece, Türkiye’nin meselesi
26.12.2019
Kanal İstanbul üzerine üç kritik soru
24.12.2019
Laik anayasayı İslami ölçülere uydurma çabası
22.12.2019
Trump imzaladı. Deniz bitti bitiyor. Şimdi ne olacak?
20.12.2019
Libya ikinci Suriye olmamalı
18.12.2019
ABD ile kafa kafaya, tam gaz gidiyoruz
17.12.2019
Mansur Yavaş ve CHP’nin belediyelerde yükselişi
14.12.2019
Gelecek seçim partiler değil, cepheler arasında olacak
12.12.2019
“Kavala bırakılır mı?” derken, Erdoğan, Orhan Pamuk’a terörist dedi
25.11.2019
Kılıçdaroğlu’nun suçu
23.11.2019
Ben o gazetecilerden değilim. Olmayanlar söylesin
16.11.2019
Erdoğan-Trump: Bilanço
14.11.2019
Kabus senaryosu
10.11.2019
Erdoğan’ın büyük üzüntüsü: ilahiyatçılar neden öğretmen olmak istemiyor acaba?
28.10.2019
Bağdadi’nin ölümünde Türkiye’nin rolü ve sonrası
24.10.2019
Suriye’de Putin kazandı, Erdoğan kazandı. Peki, kim kaybetti?
22.10.2019
Güvenli Bölge üzerine 13 güvensiz soru
19.10.2019
ABD Suriye’de Güvenli Bölgeyi nihayet kabul etti ama…
17.10.2019
ABD yaptırımlarının beş muhtemel sonucu
15.10.2019
Erdoğan IŞİD konusunda da söylediğini yaptığını göstermeli
11.10.2019
Suriye harekâtındaki ilk günün tahlili
7.10.2019
Bahçeli’nin Erdoğan’ı çektiği Kılıçdaroğlu tuzağı
5.10.2019
Ankara’da küçük siyasi yer sarsıntılarına hazır olun
2.10.2019
Gazeteci soramaz, bilim insanı söyleyemezken Yargı Reformu
22.09.2019
AK Parti’de neler oluyor? Maklube tartışmasının perde arkası
6.09.2019
İçeride ve dışarıda Erdoğan’ın zor günleri. (*)
6.08.2019
Erdoğan dertlerinin çözümünü Fırat’ın doğusunda görüyor olabilir, peki ya Türkiye?
28.07.2019
Türkiye Rusya’ya bağımlı hale getirilmemeli: Kılıçdaroğlu hükümeti de, ABD’yi de uyarıyor
16.07.2019
94 kuşağı: Fethullahçılar orduda nasıl yükseldi? (*)
10.07.2019
Kılıçdaroğlu ve Akşener, Erdoğan’ı nasıl alt etti?
2.07.2019
Trump ve bir gelişme daha Erdoğan’ı Türk ekonomisinde ciddi bir hasardan kurtardı; ama şimdilik
26.06.2019
Erdoğan’ın İmamoğlu’na yenilgisinden çıkan dersler
22.06.2019
Erdoğan-Bahçeli ittifakı seçim kazanmak için Öcalan’dan mı medet umuyor?
18.06.2019
Dağ fare doğurdu; yayın seçim sonucunu etkilemez
27.05.2019
S-400 krizinden çıkışta bir ihtimal daha var
20.05.2019
Atatürk’ün mirası ve Erdoğan Türkiye’si
16.05.2019
Erdoğan zora düştükçe daha da sertleşebilir (*)
14.05.2019
İmamoğlu: İsrafın belgelerini açıklayacağız
10.05.2019
Üçüncü Perde: Erdoğan, İmamoğlu’nun yine kazanacağını anlarsa 23 Haziran’ı engelleyebilir mi?
30.04.2019
AK Parti bünyesinde seçim sarsıntısı göründüğünden daha ciddi
23.4.2019
Asıl tehlikenin farkında mısınız? Ve asıl çıkış yolunun?
9.4.2019
İstanbul seçimine dair son duyumlar ve Türkiye’nin önündeki 8 sıcak gün
7.4.2019
İktidar bağımlılığı / iktidar sarhoşluğu
14.2.2019
Artık “ana akım” yok, “baskın medya” var
24.11.2018
Sıcağı sıcağına AK Parti-MHP yorumu: köprüden önceki son çıkış ihtimali
9.11.2018
Seçim sonuçları Trump’ın Türkiye siyasetini nasıl etkileyecek?
30.10.2018
Yalnızca “Yaşasın Cumhuriyet” Demek Yetiyor mu?
20.10.2018
Trump, Salman’a Kaşıkçı’nın bedenine ne olduğunu da soracak mı?
0 0
ÖNEMLİ NOT: Bu sayfalarda yayınlanan okur yorumları okuyucuların kendilerine ait görüşlerdir. Yazılan yorumlardan DÜZCE YEREL HABER GAZETESİ veya duzceyerelhaber.com hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.
Emlak8



Emlak8

Aradığın Evi Bul. Emlak8.Net

Dijital Reklam Ajansı Serbay Interactive