Mustafa ARMAGAN

Yeni Şafak



Bookmark and Share

Çankaya’nın karakutusu Latife Hanım mı?


7.5.2017 - Bu Yazı 2523 Kez Okundu.
Yorum : 0 - Onay Bekleyenler : 0

 Kadı efendi nikâhı kıymadan önce isimlerini sordu. Geline mehir olarak ne verileceğini öğrenmek istedi güveyden. Mihr-i müeccel olarak 12.5 dirhem gümüş verileceği söylendi. Süt hakkı olarak da 1,500 lira ödenecekti babasına (bkz. Çankaya hizmetlilerinden Ali Metin'in hatıraları, 1967).


Nikâh şahitleri arasında Fevzi Çakmak ve Kâzım Karabekir de vardı. Karabekir Paşa günlüğüne şu satırları not düşmüştü:

“29 Ocak 1923 Pazartesi- 4.00 sonra Kemal Paşa'nın nikâhına gittik. Paşa Latife Hanım'la karşılıklı oturdular. Fevzi Paşa ve ben Paşa'nın şahidi olarak tarafeynine (iki tarafına). Vali Abdülhalik Bey'le, yaveri Salih Bey hanımın tarafeynine. Paşa imama dedi ki: Ben Latife Hanım'la evleneceğim, muamele-i lâzımesini (gerekli işlemi) yapınız. İmam da tarafeyne (iki tarafa) sordu. Mihr-i muaccel beynehümâda (gelin ile damat aralarında halledecek), mihr-i müeccel 10 dirhem gümüş olarak nikâh kıyıldı.” (Günlükler, 2, YKY: 2009, s. 843-844)

10 veya 12,5 dirhem yaklaşık 35-40 gram ediyor. Elbette mesele Mustafa Kemal'in Latife Hanım'a nikâh sırasında kaç gram gümüşü mehir olarak verdiği değil ama bir dinî nikâh ile evlendikleri ve bütün işlemlerin 1917 tarihli Hukuk-i Aile Kararnamesi'ne göre yürütüldüğü açık. M. Kemal bir Bakanlar Kurulu kararnamesiyle eşini boşadığı zaman da henüz İsviçre Medeni Kanunu'nun kabul edilmesine 6 ay vardır, dolayısıyla boşanma işleminin da aynı Hukuk-i Aile Kararnamesi'ne göre yapılması gerekiyordu. Fakat yapılmadı.

 

Latife Hanım'ın kız kardeşinin torunu M. Sadık Öke'nin iddiasına göre bir Bakanlar Kurulu kararı boşanma için geçerli değildir, bir. O zaman geçerli olan Hukuk-i Aile Kararnamesi'ne göre M. Kemal eşini bu şekilde “Boş ol” diyerek boşayamaz, iki. Çünkü Osmanlı Devleti'nin 1917'de çıkardığı ve 1926 Ekim'inde yürürlüğe girecek olan Medeni Kanun'a kadar yürürlükte kalacak olan bu kararnameye göre boşanma işlemi bir yargı işlemidir. Bu durumda bir yürütme mercii olan Bakanlar Kurulu bir ailenin boşanmasına hangi yetkiyle karar verebilir?
Gerçi o dönemde böyle pek çok başka usulsüzlükler ve hukuksuzluklar da yaşandı, “kanun diye kanun diye kanun tepelendi”. Bir başka sözde Bakanlar Kurulu kararnamesiyle 1934 yılında bir Fatih Sultan Mehmed vakfı olan Ayasofya Camii hukuksuzluğun şahikası olarak müzeye çevrilebilmişti, 1950 yılı başında da Cumhurbaşkanı İsmet İnönü'nün annesi Cevriye Hanım Kâbe örtüsünden bir parça sipariş etmiş diye gazetede haber çıkınca koskoca Bakanlar Kurulu başka işi gücü yokmuş gibi toplanıp gazeteci Hikmet Feridun Es'in yazısını yalanlayabilmişti!
Demek ki hukukla bir oyuncak gibi oynanan dönemde Bakanlar Kurulu (Heyet-i Vekile) her türlü işe alet edilebilen bir maşa kılığındaydı. Onun için Cumhuriyetin henüz 2. yılı dolmadan hiçbir yetkisi bulunmadığı halde Bakanlar Kurulu'nun bir karı kocayı boşama işine imza atmasına çok da fazla şaşırmıyoruz.

Hala evliler mi?
Lakin Sadık Öke'nin teyzesi Latife Hanım hakkında bir başka ilginç iddiası var. Diyor ki:

“Kimse farkında değil ama Mustafa Kemal ile Latife teyzem hala evliler. Neden biliyor musunuz? Çünkü Enver Paşa'nın çıkarılmasına ön ayak olduğu 1917 tarihli Hukuk-i Aile Kararnamesi var. Bu aile kararnamesine göre o dönemde kadın boşanmayı kabul etmezse ve mücbir (zorunlu) bir sebep yoksa kadı bu boşanmayı onaylayamaz. O sıralar yeni Türkiye Cumhuriyeti kurulmasına rağmen yeni (Medeni) kanun henüz çıkmamıştır. Bununla ilgili bir başka kanun da olmadığına göre ve boşanma da bu kanuna göre yapılmadığı için evli sayılırlar. Bu boşanma şeklen bu kararnameye uygun ama özü itibariyle uygun değildir. Çünkü Latife Hanım boşanmak istememiştir.” (Teyzem Latife, Haz.: Fatih Bayhan, Pegasus: 2011, s. 346-347.)
Görüldüğü gibi Latife Hanım-Mustafa Kemal evliliği ve boşanması hala tartışmalı ve karanlık noktalarla dolu.

Nikâh sırasında aralarında halledileceği söylenen “mihr-i müeccel” de boşanma sırasında ödenmiş miydi? Bu durumda Mustafa Kemal'in sadece üç kere “Boş ol” demesi yeterli miydi? Mahkemeye başvurmasının önü kesilsin için mi Bakanlar Kurulu kararını çıkarttırmıştı vs. vs.
Bütün bu sorulara Derin Tarih'in Mayıs sayısında Türkçesini ilk kez yayınlamaya cesaret ettiğimiz Latife Hanım'ın bilinmeyen mektubu yeni soru işaretleri ekleyecek. Zira Latife Hanım'ın Boston Advertiser adlı ABD gazetesinde 21 Şubat 1926'da, yani Medeni Kanun'un TBMM'de kabul edilişinden sadece dört gün sonra çıkan iddiasına göre yeni kabul ettiğimiz İsviçre Medeni Kanunu'na göre yargılanmayı beklemektedir (bu arada Latife Hanım'ın Medeni Kanun'u Fransızcasından tercüme edenler arasında olduğunu hatırlatalım).
Mektuba göre Latife Hanım mahkemeye kendisine boşayan kocasına inat çarşafıyla çıkıp tarihî bir savunma yapacak ve bir kısmını bu mektupta dile getirdiği kirli çamaşırlarını ortaya dökecektir. Dediklerine bakılırsa idamı dahi göze almıştır!

Tabii tabular yapışkan şeylerdir, kolay kolay temizlenmez ama işe de bir yerinden başlamak gerek. Türkçesini yayınladığımız mektuptan sonra hiçbir şey eskisi gibi olmayacak ve artık mesele, akması gereken vadiye yönelecektir.

Yayınımızın, bir tarafın ağzını tıkayan ve başının üzerinde kılıç gibi sallanan 5816 sayılı Atatürk'ü Koruma Kanunu'nun kaldırılması sürecini hızlandıracağını ümid ediyor ve tarihin özgürlüğüne kavuşturulması için elbirliği yaparak çalışmamız gerektiğine inanıyorum.

Bir yerde bir tarafın ağzı kapatılıyor ve üstelik başının üzerinde bir kılıç sallandırılıyor ama karşı tarafa sonsuz küfür ve medhetme özgürlüğü tanınıyorsa orada tarih tartışması yapılmasını bırakın, tartışma yapılabildiğini bile iddia edenin aklından zoru olması gerekir. Lakin Türkiye'de bu yasal “zor”un ne kadar etkili olduğunu ve sırf bunun için inkılap tarihinin bir türlü tarih katına yükselemeyeceğini biliyoruz. Bu şekilde tartışmak, monologdan öteye gidememekte, bu da farklı seslere muhtaç bulunan tarih sahasını tam bir 'çorak ülke'ye dönüştürmektedir.

Öyleyse yapılması gereken şey, tarihin ağzına takılmış susturucuları çıkarmak ve özgürce konuşmasına yardımcı olmaktır. En başta da 5816 sayılı sansür kanununu kaldırmak...

.

Facebook Yorumları

reklam
7.5.2017
Çankaya’nın karakutusu Latife Hanım mı?
16.4.2017
10 dakikada referandum tarihimiz
9.4.2017
Ayak öptüren cumhurbaşkanından alın öptüren cumhurbaşkanına
26.3.2017
Osmanlı hanedanının malları haraç mezat nasıl satıldı?
19.3.2017
Çanakkale’de Kemalist mitolojinin örttüğü bir yenilgi
21.6.2015
Demirel doğrularıyla ve yanlışlarıyla bir kitap gibiydi
14.6.2015
27 Mayısçılar ezanı yeniden Türkçe yapacaklardı
7.6.2015
İsmet İnönü’nün tarihe geçen 10 sözü
31.5.2015
Fatih bugün dirilseydi bize ne derdi?
24.5.2015
Mustafa Kemal Paşa’yı Samsun’a Vahdettin gönderdi
17.5.2015
Bediüzzaman’ın bilinmeyen bir risalesi
10.5.2015
Rumelihisarı’ndaki cami yıkılıp yerine tiyatro sahnesi yapılmıştı
3.5.2015
3 Mayıs Türkçülük Günü nasıl başlamıştı?
26.4.2015
Soykırım iddiaları, siyasî ve tek taraflı bir bakışın ürünü
19.4.2015
İngilizlerin ‘Hind soykırımı’nı kabul edecek miyiz?
12.4.2015
Sultan Abdülhamid'i İngilizler mi Almanlar mı devirdi?
29.03.2015
Çiçek aşısını Osmanlılar buldu, İngilizler protesto etti
22.03.2015
Bediüzzaman: Eserine gömülen adam
15.03.2015
Mustafa Kemal'in Çanakkale'deki rolü abartıldı mı?
08.03.2015
Hamide’nin hikâyesi
01.03.2015
Vahidüddin’in cenazesi haciz memurlarından nasıl kaçırılmıştı?
22.02.2015
Heidi’nin ayakları neden çıplaktı?
15.02.2015
Abdülhamid’in âhı
08.02.2015
“Elhamra Sarayı’nın avlusunda oturup ağladım”
01.02.2015
Mustafa Kemal’in Yavuz hakkındaki fikri nasıl değişti?
25.01.2015
Cizre’den Cezerî’ye kaybolan değerlerimiz
11.01.2015
119 yıl önceki rehine krizini Abdülhamid nasıl çözmüştü?
28.12.2014
Menemen’de ajanlar cirit atıyordu!
21.12.2014
Karikatürist Cem kalemini neden kırmıştı?
14.12.2014
Harf İnkılabı’nın istatistik gerçekleri
07.12.2014
Churchill, Atatürk için o sözü neden söyledi?
30.11.2014
İstiklal Savaşı’na gönderilen parayı yiyenlerden hesap soruldu mu?
23.11.2014
Kolomb Amerika’nın ilk değil, son kâşifidir
16.11.2014
Ak Saray’ın hikâyesi
09.11.2014
Atatürk bu sözü söyledi mi: “Bu din batacak, ileride yeni bir din çıkacak”
02.11.2014
ABD’nin efsane Başkanı Jefferson, Kur’an okumuş
26.10.2014
Osmanlı’nın Cihan Harbi’nde son direnişi
19.10.2014
Kutü’l-Amare zaferi neden unutturuldu?
12.10.2014
Mustafa Kemal Paşa Halep’te esir düşmüş
05.10.2014
Süleyman Şah’ın mezarına sahip çıkmak
28.09.2014
Hasan Tahsin efsanesi yerine Süleyman Fethi gerçeği
21.09.2014
Kral kabul etseydi, İngiltere belki de Müslüman olacaktı
14.09.2014
Resmî tarihin enkazı ne zaman kaldırılacak?
07.09.2014
Yakın tarihin ‘Kara Defter’i açıldı, İlk kez ortaya çıkan gerçekler
31.08.2014
Darbecilerin Cumhurbaşkanlığı yemini de değiştirilmeli
24.08.2014
Ahmet Davutoğlu: Tarihî derinlik
17.08.2014
Atatürk Kur’an’ı neden Türkçeye çevirtmişti?
10.08.2014
Az bilinen bir cumhurbaşkanlığı seçimi hikâyesi
03.08.2014
“Yahudi halkı nasıl icat edildi?”
27.07.2014
Atatürk, Avrupa’ya “Filistin’den elinizi çekin” dedi mi?
20.07.2014
Peygamber Efendimiz’in (sav) Gazze’de yatan dedesi Ankara’ya kadar gelmiş
13.07.2014
O fotoğraf cephede mi çekildi?
06.07.2014
Bir cumhurbaşkanı adayı tehditle istifa ettirilmişti
29.06.2014
Musul’un anlatılmayan hikâyesi
22.06.2014
Ekmeleddin Bey’e Atatürkçülük testi
15.06.2014
Musul’u Şeyh Said yüzünden mi kaybetmiştik?
08.06.2014
İsmi silinmek istenen Karabekir Paşa Doğu’da yağmur duasına bile çıkmıştı
01.06.2014
Ayasofya Camii ve “Osmanlısızlaştırma”nın sonu
25.05.2014
Osmanlı madenlerde yalnız insanların değil, hayvanların da hakkını gözetmiş
18.05.2014
‘Cadı avı’nın gerçek hedefi neydi?
12.05.2014
Ayasofya’da, Türk düşmanı Curzon’un izinden gidenler
04.05.2014
Türkiye Cumhuriyeti’ni Almanlar mı şekillendirdi?
27.04.2014
Şûra âyetinin gölgesinde toplanan Meclis
20.04.2014
Cumhurbaşkanlarının ilkleri ve enleri
13.04.2014
YouTube yasağı Atatürk sebebiyle miydi?
06.04.2014
1946 seçim faciası
30.03.2014
10 dakikada Osmanlı’dan Cumhuriyet’e seçimler
23.03.2014
Tek Parti döneminde sansür
16.03.2014
‘Ezan şehidi’ Menderes ve ‘Hürriyet şehitleri’
09.03.2014
Abdülhamid’in Kırım’a gönderdiği öğretmenleri Ruslar sınır dışı etmişti
02.03.2014
Teâli-i İslâm Cemiyeti, Yunan uçaklarından atılan bildiriyi yalanlamış
23.02.2014
Bediüzzaman’ın, hiç unutulmamasını istediği vasiyeti
16.02.2014
Mahidevran Sultan'ın azaplı günleri
09.02.2014
Halep’den Yavuz’a yazılan ‘Bizi kurtar’ mesajı
02.02.2014
Tarihimize atılan iftirayı ABD’li tarihçi temizledi
27.01.2014
1925’te demokratik Cumhuriyet’e giden yoldan nasıl sapmıştık?
19.01.2014
Haşhaşiliğin örtülü tarihi
12.01.2014
Akşemseddin’in Fatih’e mektubu
05.01.2014
Osmanlı, Şiiliği neden hak mezhep olarak kabul etmedi?
29.12.2013
Cumhuriyet tarihinde rüşvet ve Yüce Divan
22.12.2013
Rüşvetin tarihinden…
15.12.2013
Tekke ve zaviyeleri kapatan kanun anayasaya aykırıydı
08.12.2013
Bediüzzaman’ın hayatından bilinmeyen bir sayfa
01.12.2013
Osmanlı Arşivi, Bulgaristan’a nasıl satıldı?
24.11.2013
Kürdistan’ı Evliya Çelebi bile kullanmış
17.11.2013
Barzani’nin bir dedesini İttihatçılar idam etmiş, amcası ise Türkiye’ye sığınmıştı
10.11.2013
Ayasofya davasında yenildik mi?
03.11.2013
Atatürk’ten, Ayasofya’yı müze yapmasını Amerika istemiş
27.10.2013
İstiklal Mahkemeleri’nde adalet var mıydı?
20.10.2013
Cehennemi göğsünde söndüren adam: Bediüzzaman
13.10.2013
İskilipli Atıf Hoca’yı asanlardan biri de Andımız’ın mucidiydi
06.10.2013
Meğer, Andımız’ın mucidi ezanı da Türkçeleştirmiş!
29.09.2013
Mustafa Kemal q harfini alfabeden neden çıkardı?
22.09.2013
Ne bitmez kinmiş bu Ya Rabbi!
15.09.2013
Meğer Esed’in dedesi Suriye’ye ihanet etmiş
08.09.2013
Sivas Kongresi’nin ABD’ye gönderdiği mektup Nutuk’ta neden yer almadı?
01.09.2013
Bir maymun İstiklal Savaşı’nı kazanmamıza nasıl yardım etmişti?
25.08.2013
95 yıl önce Suriye için savaşmıştık
18.08.2013
İhvan’ın darbecilere direnişi geçmişteki acı bir tecrübeye dayanır
11.08.2013
154 yıl önce bir başka ‘Ergenekon’ yargılanmıştı
04.08.2013
Bu hastanenin adı Hamidiye Etfal; Şişli nereden çıktı?
28.07.2013
Osmanlı sarayında doğum nasıl olurdu?
21.07.2013
Suriye’yi nasıl terk etmiştik?
14.07.2013
Müslüman Kardeşler nasıl bir örgüttür?
07.07.2013
Mısır’ı Lozan’da verdiğimizi biliyor muyuz?
30.06.2013
Ayasofya’yı müze yapma fikri İngilizlerden gelmiş
23.06.2013
Abdülaziz’in yaptıramadığı caminin arsasını kimler yağmaladı?
16.06.2013
31 Mayıs’tan 31 Mart çıkarmak
09.06.2013
İnönü, Taksim’deki Müslüman mezarlığını yok etmişti
02.06.2013
Yavuz 40 bin Alevi’yi katlettirdi mi?
26.05.2013
Mustafa Kemal, Samsun’a kaçarak mı gitti?
12.05.2013
Sevr neden imzalanmıştı?
05.05.2013
Sultan Vahdettin, vatana ihanet suçlamasını böyle reddetmişti
28.04.2013
“Anayasamız Kur’an’dır” diyen devlet başkanı kimdi?
21.04.2013
‘Kız gibi tarih yapma’ takıntısı bizi buraya getirdi
31.03.2013
Meğer Erzurum Kongresi’nde Türk-Kürt kardeşliği çağrısı yapılmış
24.03.2013
Bir zamanlar Diyarbekir halkı Mustafa Kemal’i Kürt kabul ediyormuş
17.03.2013
CHP’nin parti kapattıran demokrasi anlayışı
10.03.2013
Bir şeyhülislamın kemikleri üzerine anıt dikmişiz
03.03.2013
Hilafeti kim kaldırdı?
24.02.2013
500 yıllık camiyi yıkıp yerine heykel yaptılar
17.02.2013
Vatikan’da ‘Yaşasın Sultan Hamid’ sesleri
10.02.2013
‘Adalet mülkün temelidir’ sözü Hz. Ömer’e aittir
03.02.2013
Atatürk zamanında 64 bin kişinin kafatası fişlenmişti
27.01.2013
Abdülhamid’in deniz itfaiyesi vardı, bizim yok!
20.01.2013
Kanuni’yi kıyasladıkları Fransız Kralı’na bakın
13.01.2013
Hudeybiye barışı neydi?
06.01.2013
Damat Ferid ile Atatürk ortakmış!
30.12.2012
Atatürk son Osmanlı devletinin kurucusu mu?
23.12.2012
‘Bayezid-i Veli’ ecdadımız değil mi?
16.12.2012
Fatih’e atılan bir iftiraya cevap
09.12.2012
Şehzade Mustafa neden katledildi?
02.12.2012
İşte Kanuni’nin muhteşem mektubu
25.11.2012
İsrail (+) işaretini yasaklamış
18.11.2012
Vahdettin’in Mustafa Kemal’e verdiği sır neydi?
04.11.2012
7 soruda Harf İnkılabı
28.10.2012
Da Vinci'nin köprü projesini Osmanlı beğenmemişti
21.10.2012
85 yaşındaki ‘Nutuk’ tabu olmaktan çıkarılmalı
14.10.2012
Meğer modern hemşireliğin kurucusu bir zenciymiş(!)
07.10.2012
Mustafa Kemal’in hayatından yazılmayan bir sayfa
30.09.2012
Abdülhamid'in Balyoz'u
23.09.2012
Peygamberimiz'e hakaret krizini Abdülhamid nasıl çözerdi?
16.09.2012
Boraltan faciası tek değil ki!
09.09.2012
Atatürk, Amerika'nın Türkiye'yi demir ağlarla örmesini istemişti
02.09.2012
Atatürk'ün demir ağlarını da yabancı şirketler örmüştü
26.08.2012
Osmanlı'nın en zayıf halkası
19.08.2012
İlk Meclis'te bir milletvekili kaçırılmamış, öldürülmüştü
12.08.2012
Yavuz Sultan Selim, Ebrehe'ye karşı!
12.08.2012
Yavuz Sultan Selim, Ebrehe'ye karşı!
05.08.2012
Küçük Ülkü
29.07.2012
Lozan'ın gizli maddeleri
22.07.2012
Laik CHP, ABD gemisini mahya ile karşılamıştı
15.07.2012
Tokyo Camii'ni Atatürk yaptırmadı
08.07.2012
İlk hava şehitlerimizin uçağı da Suriye'de düşmüştü
01.07.2012
'Bursa Nutku'nu sömürmekten vazgeçin artık
24.06.2012
Atatürk'ün kız kardeşini CHP dışlamış, DP sahip çıkmıştı
17.06.2012
Atatürk'ün bilinmeyen kız kardeşi
10.06.2012
Atatürk'ün mal varlığı
03.06.2012
Fatih'in Kürt hocası
27.05.2012
Bugünkü Kemalizm bile 27 Mayıs darbesinin ürünü
20.05.2012
Atatürk, Hasan Tahsin'in adını neden anmadı?
13.05.2012
Bir devlet armamız bile yok
06.05.2012
Ayasofya kime satıldı?
29.04.2012
Siz mi dine baskı yapmadınız?
22.04.2012
Sayın Kılıçdaroğlu, işte ahır yapılan camilerin belgesi
15.04.2012
Atatürk, Hitler'e neler yazmıştı?
08.04.2012
Hanedan kovulurken mallarını kim kaptı?
01.04.2012
Kur'an-ı Kerim 88 yıl sonra yeniden liselerde
25.03.2012
Cemal Paşa'nın Afganistan'da ne işi vardı?
18.03.2012
Osmanlı kadar başına taş düşmesin e mi!
11.03.2012
İstiklal Mahkemesi, sanıkları asabilmek için yürürlüğe girmemiş kanuna sarılmış
04.03.2012
Hilafetin kaldırılmasını İngilizler mi istemişti?
26.02.2012
Avrupa'da yamyamlığın karanlık tarihi
19.02.2012
'Büyük Fetih'in ışığında Fetih 1453
12.02.2012
Abdülhamid'in Galatasaray'ı dindarlaştırma projesi
05.02.2012
Eğitim Bakanlığı da darbeciler tarafından "Millî" yapılmıştı
29.01.2012
Genelkurmay, Karabekir Paşa'yı yine unuttu
22.01.2012
Tarihe ışık tutan Avni Paşa'nın hatıratı çıktı
15.01.2012
Milleti mehterle buluşturan Genelkurmay Başkanı da tutuklanmıştı
08.01.2012
İdama mahkûm edilen Genelkurmay Başkanı
01.01.2012
Atatürk, bir paşayı Meclis'in elinden nasıl kurtardı?
0 0
ÖNEMLİ NOT: Bu sayfalarda yayınlanan okur yorumları okuyucuların kendilerine ait görüşlerdir. Yazılan yorumlardan DÜZCE YEREL HABER GAZETESİ veya duzceyerelhaber.com hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.
Seraby Interactive |Reklam Ajansı


Seraby Interactive |Reklam Ajansı