Süleyman Seyfi Öğün

Yeni Şafak



Bookmark and Share

Suud baharı


9.11.2017 - Bu Yazı 113 Kez Okundu.
Yorum : 0 - Onay Bekleyenler : 0

 Adı tabiî ki böyle koyulmadı; biz koyalım. “Arap Baharı” olarak başlayan süreç Suudları dışlamış; hattâ onlar  için ciddî bir tehlikeye dönüşmüştü.  Ama zihinlerdeki sual de; “mâdem Saddam, Kaddafi, Esad  birer  diktatördür de, Suudî’deki rejim nedir?” sualiydi. Batı Suudlarla on seneler boyu son derecede iyi geçindi. Suudlar dînî fanatizm, diktatörlük gibi suçlamalardan her dâim muaf tutuldu. Tuhaf olan, aklı başında herkesin değerlendirmesi; dînî fanatizm ve rejimindeki kapalılık îtibârıyla hiçbir kuvvetin Suudların eline su dökemeyeceği yolundaydı.

Bir başka tuhaflık da şuydu: Arap Baharı, esasta bir boyutuyla Suudların hasımlarını; bir başka boyutuyla da benzerlerini hedef alıyordu. BAAS rejimleri Suud tarzı “teokratik” bir yapılanmayı, Arap toplumlarının istikbâli açısından sakıncalı bulan bir ideoloji üzerine kuruluydu. Dîni daha çok bir sosyal yapıştırıcı olarak görüyor; Nâsır ve M. Eflâk’ın tezlerinde olduğu üzere kitle mobilizasyonu ile eşlendiriyor; hâsılı Türkiye ölçeğinde olmasa da bir şekilde siyâsal alanla mesâfelendiriyorlardı. Suudlar ise, Arap âleminde teokratik esaslı bir idârenin merkeziydi. Şimdi elimizi vicdanımıza koyup akıl yürütelim: Eğer Batı’nın hassasiyeti dînî fanatizm veyâ fundementalizm idiyse, hedefine en başta Suudları koymaları gerekmez miydi? Diğer taraftan; siyâsal baskı îtibârıyla Suud rejiminin uygulamalarıyla BAAS faşizmlerinin arasında ne fark vardı ki?

Tabiî ki süreçler bu şekilde işlemedi. Vahabî temelli Suud teokrasisi, İran’daki Şii teokrasisi ile eşlendirildi. Bu esasta bir “düşman benzeşenler ” ilişkisiydi. “Düşman benzeşenler” ilişkisini, kolayca çağrıştırdığı “Düşman kardeşler” ilişkisinden ayırmak gerekir. Habil-Kabil misâlinde olduğu üzere kardeşlikten türeyen bir düşmanlık ilişkisi değildir burada bahse konu olan. Bu  bizzat benzeşmenin düşmanlaştırdığı bir ilişki türüdür. En çok benzerlerimiz yıldırmaz mı bizi? En kahredici icâdımız aynalar değil midir? En koyu, en kanlı davâlaşmalar, biraz da kahredici benzeşmelerden türemiyor mu? Farklı olduğundan emin olduğumuz durumlardaki rahatlığımız ve alicenaplığımız, hoşgörümüzü ne için benzerlerimizden esirgeriz ki?

Suud-İran gerilimi, 1980-2015 arasında, yâni kabaca 35 sene kadar hep tecrit edildi. Araya önce Irak sokuldu. İran-Irak Savaşı 10 sene devâm etti. Neticesinin ne olduğu bilinmeden neticelendi. O zamanları bir hatırlayalım. “Fanatik -teokratik”  İran rejimine karşı, lâik-çağdaş Irak rejimi… İran-Irak Savaşında muzaffer olması için desteklenen, sırtı sıvazlanan, âdeta bir Bağdat Kaplanı gibi lânse edilen Saddam’ı gözümüzün önüne getirelim. Derken imajının bir çırpıda nasıl değiştiğini hatırlayalım: Bağdat Kaplanı nasıl da  toprak altında yaşamaya başlayan bir Çöl Fâresine dönüştürüldü.

Batı emperyalizmi  her seferinde Suud-İran gerilimini “by pass” eden çeşitli hatlar döşedi. Tabiî ki bu esasta petrol temelli bir kayırmaydı. Ama her şey bu kadarla mahdut değil. Suud ideolojisini; yâni Vahabîliği, Sünnîliğin karakteristik ve anaakım temsilcisi gibi gösterdi. Suudların çapalayıp suladığı, gübrelediği, başta Afganistan ve Kafkasya gibi çeşitli seralarda  El Kâide’ler, DAİŞ’ler yetiştirildi. Mısır’da ortaya çıkan ve Tunus ve Gazze başta olmak üzere başka Arap coğrafyalarında filizlenen; eleştirilecek çok sayıda başka nitelikleri olsa da; demokrasi ile uyuşumlu, şiddet karşıtı, gerçekten de mülâyim ve mâkûl sayılabilecek bir başka Sünnî damar olan  İhvan hareketi de yoksayıldı ve ezildi. Hâsılı Sünnî damar, nahâk yere Suudî Vahhabizminin, gençlerin tâbiriyle “bir tık daha” radikalize edilmesinden neşet eden IŞID fanatizmine indirgendi. Ama yine çok garip olan -elbette çok haklı sebep ve sâiklerle- 11 Eylül sonrasından başlayan; ama  “Arap Baharı” sürecinde ayyuka çıkarılan “El Kaide-IŞID”ın günahlar galerisine başta Türkiye olmak üzere Batı’nın istemediği her unsurun sokulmak istenmesidir.  Bu biraz da târihteki cadı avlarından devralınan  akılyürütmelerle yapılan bir iştir. Ama tekrar edelim: yakın zamanlarda perdelenen Vahhabilik ile El-Kaide-IŞID bağıydı.

Obama döneminin sonlarında umulmadık bir gelişme yaşandı. Bir anda bu ilişki deşifre edildi. Hattâ Suudların benzeşen düşmanı olan İran’a güzellemeler yapılırken, Suudların 11 Eylül’ün baş suçlusu  El Kaide’yi kuran güç olduğu ilân edildi. Bu aslında ABD’nin Suudları tasfiye etme azim ve kararlılığını gösteriyor. Aslında kovboyca söylenen şey çok açık: Eller yukarı cepler aşağı; bütün varlığını sökül!..” Pekiyi, Obama’dan Trump’a ne değişti? Suudları İran sopasını göstererek teslim alma işi en başta İsrâil’i huysuzlaştırdı. Trump’ınki Obama’nınkinden sâdece daha doğrudan olması ve İran’ı da dışarıda bırakmasıyla farklılaşıyor. Şimdi Arap Baharı’nın en gecikmiş evresini yaşıyoruz. Suud Baharı, Suudların bekâ  telaşının estirdiği “ılımlı” rüzgârlarla, Suudları çoktan ve barbarca yağmalamaya karar vermiş Batı’nın estirdiği fırtınaları birbirine katıyor. Suudi Baharı, tabiattekinin tersine yazla değil, zehir zemberek bir kışla biterse şaşmayalım: Hesap açık, bir taraftan Suudîlerin kanları emilirken; diğer taraftan İran-Suud arasındaki “benzeşenlerin düşmanlığı” körüklenecek ve kanlı bir heaplaşmaya evrilecek. Bu hikâye, Lübnan’dan başlayan; Filistin ve Suriye’yi , Irak’ı içine alan çok daha büyük bir cephenin bir kısmına denk düşüyor.  Aman Türkiye, dikkât…..

.

Facebook Yorumları

reklam
13.11.2017
Uluslararası ilişkiler…
9.11.2017
Suud baharı
26.10.2017
Âfitab-ı tanbur Necdet Yaşar’ın ardından…
23.10.2017
Engellenmemişlik…
19.10.2017
Gençlik imgesi ve siyaset
12.10.2017
Akıl tutulması
9.10.2017
Hudutların kanunu
5.10.2017
Utanmak…
2.10.2017
Şehirler, kasabalar ve köyler
28.9.2017
Referandumun ardından
18.9.2017
Muhtasar yakın devir tarihi - 2
14.9.2017
Muhtasar yakın devir tarihi (1)
11.9.2017
Şerif Bey…
7.9.2017
Kuzey Kore saldırır mı?
4.9.2017
Sun’î sistem dışı hareketler
28.8.2017
Entel dantel bir mevzu…
24.8.2017
Halk adamı olmak
21.8.2017
Kıt’aların geleceği
14.8.2017
Distopya
10.8.2017
Hayvan dostlarımız
7.8.2017
Okuyup da adam ol(ama)mak
3.8.2017
İnanç ve umut
31.7.2017
Küçük düşünmek….
27.7.2017
Sosyal Darvinizm
24.7.2017
Almanya Türkiye ilişkileri kopuyor mu?
20.7.2017
İşler ve günler
17.7.2017
15 Temmuz: Tarihsel bir eşik
13.7.2017
15 Temmuz’un sene-i devriyesi üzerine
10.7.2017
Sistem karşıtı hareketler
6.7.2017
Adalet
3.7.2017
Savaşan dünyanın kültürel iklimi üzerine
29.6.2017
Sivil itaatsizlik
26.6.2017
Bayram ve dolaşımdaki kimlikler
22.6.2017
Ortadoğu; kördüğüm ve bazı tahminler
19.6.2017
Yürüyüş…
15.6.2017
Tahayyülü olmayan dünyada bekâ sorunu
12.6.2017
Savaşlar…
8.6.2017
Hiper reelpolitik
5.6.2017
Çıkarlar…
1.6.2017
Romantizm ve terör
29.5.2017
Terörün yol haritası
25.5.2017
Âkif Emre için
23.5.2017
Yenileşme ve yenilenme
18.5.2017
Erdoğan ve ABD
11.5.2017
Sıkışan coğrafya
8.5.2017
Yeni sistemler ve partiler
4.5.2017
Riskler ve fırsatlar
1.5.2017
Bir cân için…
27.4.2017
Defarges, bilgi ve Sakallı Celal
24.4.2017
Referandum ve partilerin durumu
20.4.2017
Oran ve sayıların düşündürdükleri
17.4.2017
Seçmek
13.4.2017
Dizilimler ve çatlaklar
10.4.2017
Ortadoğu’da yeni dönem
6.4.2017
CHP’nin referandum stratejisi
3.4.2017
Dünya düzeni
31.3.2017
İnanç, silah ve para
27.3.2017
Avrupa: Olmayacak bir dua...
23.3.2017
Rockefeller
0 0
ÖNEMLİ NOT: Bu sayfalarda yayınlanan okur yorumları okuyucuların kendilerine ait görüşlerdir. Yazılan yorumlardan DÜZCE YEREL HABER GAZETESİ veya duzceyerelhaber.com hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.