Küresel ısınma: Aşırı yağışlar Dünya'yı nasıl tehdit ediyor?

Artan sıcaklıklar ve gücünü yitiren jet akımı: İklim değişimi yüzünden önümüzdeki yıllarda dünyada Almanya'daki sel gibi aşırı hava olayları daha fazla yaşanacak. Bu olaylarda Ay'ın da rolü var.

Küresel ısınma: Aşırı yağışlar Dünya'yı nasıl tehdit ediyor?
26.07.2021 - 05:45
Haber Merkezi
976
0

Almanya'nın batısında geçen hafta meydana gelen selde en az 179 kişi hayatını kaybetti, 151 kişi de hâlâ kayıp. Yakınlarını ve sahip oldukları her şeyi yitirenler, Almanya'da bu boyutta ancak birkaç on yılda bir meydana gelen sel karşısında hâlâ derin bir şokta. Meteorologlar ise iklim değişimi yüzünden gelecekte bu tür aşırı hava olaylarının daha sık yaşanabileceği konusunda uyarıyor.

Karlsruhe Teknoloji Enstitüsü çatısı altındaki Meteoroloji ve İklim Araştırmaları Enstitüsü'nden iklim araştırmacısı Andreas Fink, "Isınan dünyada aşırı yağışlar daha sık olacak" diyor.

Isınan hava daha fazla nem taşıyabiliyor

Bunun bir nedeni, yeryüzünün ısınmasıyla atmosferin de değişmesi. Zürih merkezli Federal Teknik Üniversitesi İklim ve Atmosfer Enstitüsü'nden Dr. Sebastian Sippel, "Her bir santigrat derecelik sıcaklık artışı atmosferin yüzde 7 daha fazla nem çekebilmesinin önünü açıyor" açıklamasını yapıyor. Sippel, "Isınmayla birlikte oluşan fazla nem de uzun vadede yüksek yağış miktarına, yani şiddetli yağışlara yol açıyor" diye sözlerini sürdürüyor.

Uzmanların, insan kaynaklı iklim değişiminin atmosferimizi ısıttığından şüphesi yok. Berlin'deki Humboldt Üniversitesi Coğrafya Enstitüsü'nden Dr. Carl-Friedrich Schleussner, 2021 yılında iklim değişiminin buna neden olup olmadığı konusunda artık bir tartışma olmadığını söylüyor. Schleussner, "Bundan sonraki soru artık ne kadar ısınmaya yol açtığı olacak" diyor.

Zayıflayan jet akımı

Termodinamik değişim konusunda, yani atmosferin giderek ısınması ve nem tutma kapasitesinin artmasına dair bilim dünyasında fikir birliği hakim. Almanya'da ve komşularındaki gibi sel, Kanada ve ABD'nin batı kıyılarındaki sıcak hava dalgaları gibi aşırı hava olaylarında ek olarak başka bir etkenin, hava akımlarının rol oynadığı konusu ise henüz tam açıklığa kavuşturulabilmiş değil ancak uzmanlar bunun büyük bir ihtimal dahilinde olduğu görüşünde.

Alçak ve yüksek basınç bölgelerinin, Avrupa ülkeleri ve Türkiye'nin de içinde bulunduğu ılıman kuşakta hızla hareket etmesini sağlayan hava akımları mevcut. Andreas Fink gibi bazı iklim araştırmacıları, Kuzey Kutbu çevresinde yaklaşık dokuz kilometre yükseklikte esen bir batı rüzgarı olan jet akımının son yıllarda ivme kaybettiğini ve bunun daha önce sabit olan hava akımlarında dalgalanmalara neden olduğunu varsayıyor.

Fink, bu dalgalanmaların da bazen durduğunu ve bulundukları yer ve konuma bağlı olarak Kuzey Amerika'da görüldüğü gibi aşırı sıcak hava dalgalarına ya da su baskınlarına neden olduğunu ifade ediyor. Zira yüksek ve alçak basınç alanları artık o kadar güçlü ilerlemiyor. Fink, "(Şiddetli yağışlarla geçen hafta Almanya ve komşularında sele yol açan) 'Bernd' alçak basınç bölgesinde tam olarak bu durum yaşandı" diyor.

Jet akımı Arktik ve tropik bölgeler arasındaki sıcaklık farkından doğuyor ancak Arktik bölgesinde sıcaklık arttıkça aradaki fark azaldığından uzmanlar hava akımının zayıflayacağını tahmin ediyor.

Ay yüzünden daha fazla sel mi olacak?

Sel felaketleri konusunda tedirgin edici bir nokta daha var: NASA'nın yürüttüğü yeni bir araştırmaya göre, Ay'ın yörüngesindeki "yalpalama"nın, rekor düzeyde sellere yol açmasından endişe ediliyor. Söz konusu yalpalama, aslında yeni veya tehlikeli bir olgu değil. İlk olarak 1728 yılında tespit edilmiş ve tamamlanması 18,6 yıl sürüyor. Ritmik bir döngüyle tekrarlanan bu yalpalama Ay'ın çekim gücüne etki yapıyor ve dolaylı olarak da Dünya'daki gelgitleri etkiliyor. Bu 18,6 yıllık sürecin bir yarısında gelgitler normalden daha az yüksek gerçekleşiyor. Ancak diğer yarısında durum tersine dönüyor ve yüksek seviyeli gelgitler artıyor. Şu anda da yüksek gelgitlerin Ay'ın yörüngesindeki "yalpalama" etkisiyle güçlendiği dönemden geçiyoruz. Bu etkinin tekrar 2030'lu yılların ortasında gözleneceği belirtiliyor. Ancak NASA'nın internet sitesinde, o tarihlerde denizlerdeki su seviyesinin küresel ısınma nedeniyle zaten yükselmiş olacağına dikkat çekiliyor ve gelgitlerin daha güçlü bir şekilde yaşanacağı uyarısı yer alıyor.

Uzmanlar 2030'ların ortasından itibaren, sel felaketlerinin daha uzun sürebileceğine ve bunun ağır sonuçları olacağına da vurgu yapıyor.

Carla Bleiker

© Deutsche Welle Türkçe


Editör: N. Cingirt

Yorum Yap

Yorum yazarak yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Düzce Yerel Haber (www.duzceyerelhaber.com) hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Nevzat Cingirt

BİR MUSİBET BİN NASİHATTAN İYİDİR

BİR MUSİBET BİN NASİHATTAN İYİDİR

  • 29 Temmuz 2021 Perşembe

Yazarlar

Muhalefetten gelen çatırdama seslerinin iki nedeni
İsmet Berkan

Muhalefetten gelen çatırdama seslerinin iki n

  • 16 Eylül 2021 Perşembe
1415 gün: Kavala
Ali Bayramoğlu

1415 gün: Kavala

  • 16 Eylül 2021 Perşembe
DEMOKRASİYİ TESİS ETMEK EN ÇOK CHP’YE YAKIŞIR
Ali Türer

DEMOKRASİYİ TESİS ETMEK EN ÇOK CHP’YE YAKIŞIR

  • 16 Eylül 2021 Perşembe
Belki de sadece açıp sözlüğe bakmışlardır...
Yıldıray Oğur

Belki de sadece açıp sözlüğe bakmışlardır...

  • 16 Eylül 2021 Perşembe
Konut sorununa çözüm
İbrahim Kahveci

Konut sorununa çözüm

  • 16 Eylül 2021 Perşembe
“VAROLUŞUN GENEL İZAFİYET TEORİSİ” VE TASAVVUF” 1
Münir AKTOLGA

“VAROLUŞUN GENEL İZAFİYET TEORİSİ” VE TASAVVU

  • 15 Eylül 2021 Çarşamba
 KÜRTLER VARAN-5
Mehmet Tıraş

KÜRTLER VARAN-5

  • 14 Eylül 2021 Salı
Berat Albayrak politikalarına dönüş hazırlığı mı?
Barış Soydan

Berat Albayrak politikalarına dönüş hazırlığı

  • 14 Eylül 2021 Salı
12 Eylül’ün simgesi: Diyarbakır Cezaevi
Ümit KARDAŞ

12 Eylül’ün simgesi: Diyarbakır Cezaevi

  • 14 Eylül 2021 Salı
Nesilden nesile, şahanesin 'Türkiyem'
Ümit KIVANÇ

Nesilden nesile, şahanesin 'Türkiyem'

  • 14 Eylül 2021 Salı
DEMOKRASİ FAŞİZMİN PANZEHİRİDİR!
İlker DEMİR

DEMOKRASİ FAŞİZMİN PANZEHİRİDİR!

  • 14 Eylül 2021 Salı
Erdoğan’ın yeni oyuncağı: Laiklik
Eser KARAKAŞ

Erdoğan’ın yeni oyuncağı: Laiklik

  • 14 Eylül 2021 Salı
Askerleri cihatçılar öldürdü, biz yine de Kürtleri vuralım, hikâye sağlam olsun!
Fehim Taştekin

Askerleri cihatçılar öldürdü, biz yine de Kür

  • 14 Eylül 2021 Salı
Türkler ve Türkçe
Murat BELGE

Türkler ve Türkçe

  • 14 Eylül 2021 Salı
Dış politikada varsayım, öngörü ve kehanet
Aydın Selcen

Dış politikada varsayım, öngörü ve kehanet

  • 14 Eylül 2021 Salı
UNUTTURMAYALIM AMA…
Nabi YAĞCI

UNUTTURMAYALIM AMA…

  • 12 Eylül 2021 Pazar
AKP büyükleri liste yarışına girdi!..
Ahmet TAKAN

AKP büyükleri liste yarışına girdi!..

  • 9 Eylül 2021 Perşembe
Endişeli muhafazakarlar
İhsan DAĞI

Endişeli muhafazakarlar

  • 9 Eylül 2021 Perşembe
11 Eylül ve en uzun yirmi yıl. Batı, 21. yüzyılı ‘İslâm’la savaş’ yüzünden kaybetti.
İbrahim Karagül

11 Eylül ve en uzun yirmi yıl. Batı, 21. yüzy

  • 9 Eylül 2021 Perşembe
Yılmaz Güney'i 37 yıl önce sürgünde kaybetmiştik
DOĞAN ÖZGÜDEN

Yılmaz Güney'i 37 yıl önce sürgünde kaybetmiş

  • 9 Eylül 2021 Perşembe
Yeni 6-7 Eylül ne zaman olacak?
Orhan Kemal CENGİZ

Yeni 6-7 Eylül ne zaman olacak?

  • 9 Eylül 2021 Perşembe
HDP konuştu, sıra sizde…
Aydın Engin

HDP konuştu, sıra sizde…

  • 9 Eylül 2021 Perşembe
GRİP’19 ya da CoVID ve SİYASET
Abdurrahman Dilipak

GRİP’19 ya da CoVID ve SİYASET

  • 9 Eylül 2021 Perşembe
Mehmet Y. Yılmaz

"Azgın azınlık" azıyor da ne yapıyor?

  • 9 Eylül 2021 Perşembe
Avrupa Yeşil Mutabakatı ile yüzleşmeyen Türkiye, OVP’deki yeşil dönüşümü nasıl yapacak?
Pelin CENGİZ

Avrupa Yeşil Mutabakatı ile yüzleşmeyen Türki

  • 9 Eylül 2021 Perşembe
Tüm Yazarlar

Resmi İlanlar